TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ PERSONEL KANUNU (1) Mevzuat Listesi
TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ PERSONEL KANUNU (1)
Kanun Numarası : 926
Kabul Tarihi : 27/7/1967
Yayımlandığı R. Gazete : Tarih: 10/8/1967 Sayı: 12670
Yayımlandığı Düstur : Tertip: 5 Cilt: 6 Sayfa: 2352
* *
*
Bu Kanunun yürürlükte olmayan hükümleri için bakınız.
"Yürürlükteki Bazı Kanunların Mülga Hükümleri Külliyatı"
Cilt: 2 Sayfa: 969
* *
*
BİRİNCİ KISIM
Genel Esaslar
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
I - Kapsam:
Madde 1 - Bu kanun, Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup subaylar, astsubaylar
ile harb okulları, fakülteler, yüksek okullar ve astsubay okullarında öğrenim
yapan asker öğrencilere uygulanır.
Türk Silahlı Kuvvetlerinde görevli diğer asker ve sivil kişiler kendi özel
kanunlarına tabidirler.
II- Amaç:
Madde 2 - (Değişik: 3/7/1975-1923/1 md.)
Bu kanun subayların, astsubayların ve askeri öğrencilerin yetiştirilmeleri-
ni, sınıflandırılmalarını, görev ve yükümlülüklerini, terfi ve taltifleri ile
her türlü özlük haklarını düzenler.
III - Tarifler:
Madde 3 - Bu kanunda yer alan bazı kavramların anlamları aşağıda gösteril-
miştir:
------------------------------------
(1) a - 7/7/1971 tarih ve 1424 sayılı Kanunun 46 ncı maddesiyle getirilen ek
geçici 21 inci madde ile bu Kanun ve değişliklerinde geçen "kademe
terfii" deyimi "kademe ilerlemesi", "yeterlik grupları" deyimi "yeterlik
derecesi"; "Layn" sınıfı "Deniz" şeklinde değiştirilmiş ve metindeki
yerlerine işlenmiştir.
b - 18/3/1986 tarih ve 3269 sayılı Kanunun 21 inci maddesi ile bu Kanunda
geçen "uzman çavuş" tabiri "uzman erbaş" olarak değiştirilmiş ve metin-
deki yerlerine işlenmiştir.
a) Rütbe: Subayların ve astsubayların ilk subaylığa veya astsubaylığa başla-
mada ve bekleme süreleri sonunda bu kanun gereğince kazandıkları askeri unvan-
lardır.
b) Nasıp: İlk subaylığa, astsubaylığa ve bir rütbeden sonraki rütbeye terfi-
de yeni rütbenin normal bekleme süresinin başlama tarihidir.
c) Kıdem: Belli bir rütbeye nasıp tarihinden itibaren o rütbede hizmet süre-
leri veya aynı nasıplılar arasında yeterlik bakımından üstünlük sırasıdır.
d) Normal bekleme süresi: Subayların ve astsubayların rütbe terfilerine hak
kazanabilmeleri için her rütbede bekliyecekleri süredir.
e) En az bekleme süresi: Subayların ve astsubayların normal bekleme süresin-
den noksan bekliyecekleri süredir.
f) En çok bekleme süresi: Subayların ve astsubayların bulundukları rütbede
en çok kalabilecekleri süredir.
g) Terfi yılı: Her yılın 30 Ağustos tarihinden başlayıp ertesi yılın
30 Ağustos tarihine kadar geçen süredir.
h) Kademe bekleme süresi: Subayların ve astsubayların kademe ilerlemesi için
her kademede bekliyecekleri en az bir terfi yılıdır.
i) Kademe ilerlemesi: Kademe bekleme süresi sonundaki maaş artışıdır.
j) Yeterlik: Ahlaki, askeri, mesleki, zihni kifayet ve üst rütbeye liyakat-
tır.
k) (Değişik:28/7/1998-4374/1 md.) Yeterlik Derecesi: Sicil notu ortalaması-
na göre aynı sınıf ve rütbede olan subayların ve astsubayların kendi araların-
daki derecelenmeleridir.
l) (Değişik: 7/7/1971-1424/1 md.) Yıllık kontenjan: Her rütbedeki general ve
amiral sayısının bekleme sürelerine bölümü sonucu çıkan miktardır.
m) (Değişik: 28/7/1998-4374/1 md.) Sicil notu: Sicil belgelerine sicil üst-
lerince yapılan işaretlemelerin Sicil Yönetmeliğinde belirlenecek esaslar da-
hilinde, Kuvvet Komutanlıkları ve Jandarma Genel Komutanlığınca nota tahvil
edilmesi sonucu bulunan notların ortalamasıdır.
n) (Değişik:28/7/1998-4374/1 md.) Sicil notu ortalaması: Teğmenlik ve
astsubay çavuşluk için bulunulan rütbede, üsteğmenlik ve astsubay kıdemli
çavuşluk için teğmenliğe ve astsubay çavuşluğa nasıptan itibaren, daha üst
rütbeler için ise üsteğmenlik ve astsubay kıdemli çavuşluğa nasıp tarihinden
itibaren alınan muteber sicil notlarının ortalamasıdır.
o) (Değişik: 7/7/1971-1424/1 md.) Değerlendirme notu: Yüksek Askeri Şüra
üyelerinin verdikleri notların ortalamasıdır.
p)(Değişik:28/7/1998-4374/1 md.) Yeterlik notu:
1.General-amiral rütbelerinde; bulunulan rütbedeki sicil notlarının orta-
laması ile değerlendirme notunun toplamıdır.
2.Albay rütbesinde; sicil notu ortalaması ile değerlendirme notunun topla-
mıdır.
r) (Değişik:28/7/1998-4374/1 md.) Sicil tam notu: Sicil belgelerinde
yazılı niteliklerden her biri için, Sicil Yönetmeliğinde gösterilecek not-
ların toplamıdır.
s) (Ek: 17/4/1975-1875/1 md.; Değişik: 26/3/1982-2642/1 md.) Lisansüstü öğ-
renim: Kuvvet Harp Akademileri, yüksek lisans (bilim uzmanlığı, yüksek mühendis-
lik, yüksek mimarlık, master) veya doktora öğrenimleri ile tıpta,diş tabipliğin-
de, veterinerlikte ve eczacılıkta uzmanlık öğrenimine veya doçentlik için yapı-
lan öğrenime bu Kanunun uygulanmasında lisansüstü öğrenim denir.
ş) (Ek: 29/9/1988-3475/1 md.; mülga: 28/7/1998-4374/6 md.)
t) (Ek: 29/9/1988-3475/1 md.; İptal:Ana.Mah.31/12/1992 tarih ve E:1992/40,
K:1992/55 sayılı Kararı ile.)
4392-1
u) (Ek: 29/9/1988-3475/1 md.; İptal:Ana.Mah.`nin 31/12/1992 tarih ve E:1992/
40, K:1992/55 sayılı Kararı ile.)
ü) (Ek: 29/9/1988-3475/1 md.;İptal:Ana.Mah.`nin 31/12/1992 tarih ve E:1992/
40, K:1992/55 sayılı Kararı ile.)
v) (Ek: 29/9/1988-3475/1 md.; İptal:Ana.Mah.`nin 31/12/1992 tarih ve E:1992/
40, K:1992/55 sayılı Kararı ile.)
y) (Ek: 9/8/1993-KHK-499/1 md.) Kadro: Barışta Türk Silahlı Kuvvetlerinin
hizmetlerini etkin bir şekilde yürütebilmek için ihtiyaç duyduğu personelin
rütbe, sınıf ve varsa branşına göre tespit edilen miktarıdır.
İKİNCİ BÖLÜM
Görev ve Sorumluluklar
I - Görev ve sorumluluk:
Madde 4 - (Değişik: 3/7/1975-1923/2 md.)
Silahlı Kuvvetlere mensup subayların ve astsubayların görev ve sorumlulukla-
rı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu ve Yönetmeliği ile diğer kanun, tü-
zük, yönetmelik, yönerge, talimatname ve hizmet kadrolarının açıklamalarında
gösterilir.
(Dikkat: Devamı 4393 üncü sayfadadır.)
KANUNLAR, KASIM 1993 (EK-18)
4392-2
II -Mal bildirimi:
Madde 5 - Subay ve astsubaylar, kendileriyle eşlerine ve velayetleri altın-
daki çocuklarına ait taşınır ve taşınmaz malları, alacak ve borçları hakkında,
özel kanunda yazılı hükümler uyarınca mal bildiriminde bulunurlar.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Genel Haklar
I - Uygulama isteme hakkı:
Madde 6 - Subaylar, astsubaylar ve askeri öğrenciler, bu kanuna ve bu kanuna
dayanılarak çıkan tüzük ve yönetmeliklerin kendileri hakkında aynen uygulanması-
nı istemek hakkına sahiptirler.
II - Güvenlik:
Madde 7 - Kanunlarda ve kanunlara dayanılarak çıkarılan tüzük ve yönetmelik-
lerde yazılı haller dışında, subaylığa, astsubaylığa ve askeri öğrenciliğe son
verilemez; aylık ve diğer hakları elinden alınamaz.
III - Emeklilik:
Madde 8 - Subayların, astsubayların ve askeri öğrencilerin özel kanununda
yazılı belli şartlar içinde emeklilik hakları vardır.
(Ek: 3/7/1975-1923/3 md.) Şu kadar ki subay ve astsubaylar bu kanunda belir-
tilen yükümlülük sürelerini tamamlamadıkça emekliliklerini isteyemezler.
(Ek: 26/3/1982-2642/2 md.) Emeklilik hakkını kazananlar, emekliliklerini
ancak Ocak ve Şubat ayları içinde isteyebilirler. Bu aylar dışındaki emeklilik
istemleri ancak ilgili kuvvet komutanları veya Jandarma Genel Komutanının hizmet
gerekleri itibariyle uygun görmesi halinde kabul edilebilir.
IV - Çekilme:
Madde 9 - Subaylar ve astsubaylar bu kanunda belirtilen esaslara göre subay-
lıktan veya astsubaylıktan çekilebilirler.
V - İzin:
Madde 10 - Subayların ve astsubayların sıhhi izin sürelerini ve diğer izin-
leri hakkında bu kanun hükümleri uygulanır.
İKİNCİ KISIM
Subaylar
BİRİNCİ BÖLÜM
Kaynak ve Yetiştirme
I - Kaynak:
Madde 11 - Muvazzaf subay kaynakları:
a) Harb okulları,
b) Fakülte ve yüksek okullardır.
a) Harb okulları:
Madde 12 - Harb okullarının kuruluşu, işleyişi ve bu okullara giriş
şartları, yetiştirilme usulleri ve diğer hususlar özel kanununa göre yürütülür.
KANUNLAR, KASIM 1993 (Ek-18)
(Ek fıkralar: 31/5/1989-3565/1 md.) İhtiyaç duyulan sınıflarda muvazzaf su-
bay yetiştirilmek üzere Genelkurmay Başkanlığının izni ile Silahlı Kuvvetler he-
sabına yabancı devlet harp okullarında askeri öğrenci okutulabilir. Bunlar öğ-
renime başladıkları tarihten itibaren ilk bir aylık intibak süresini geçirdikten
sonra kendilerine yapılmış olan masrafları ödeseler dahi öğrencilikten ayrıla-
mazlar.
Bu öğrencilerin harçlıkları Bakanlar Kurulu kararı ile tespit olunur.
Bunlardan, sağlık sebebi hariç olmak üzere herhangi bir sebeple öğrencilikle
ilişkisi kesilen veya muvazzaf subay nasbedilemeyenler, kendilerine Devlet tara-
fından yapılmış olan masrafların iki katını tazminat olarak öderler.
Yabancı devlet harp okullarından mezun olanların subaylığa nasıpları, bu
Kanunun 35 inci maddesinin (a) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentleri hüküm-
leri saklı kalmak kaydıyla aşağıdaki esaslara göre yapılır.
a) Türk harp okullarında öğrenim gören emsallerinden daha önce mezun olan-
lar, emsalleri ile birlikte teğmen nasbedilirler.
b) Türk harp okullarında öğrenim gören emsallerinden sonra mezun olanlar,
okulu bitirdikleri ayın sonundan geçerli olmak üzere teğmenliğe nasbedilirler.
Bunların nasıpları emsallerinin nasıp tarihine götürülür.
Yabancı devlet harp okullarında yetişen ve subay nasbedilenler, harp okulu
kaynaklı subaylarla aynı haklara sahip olurlar ve sınıflandırmaya tabi tutulur-
lar.
Yabancı devlet harp okullarına gönderilecek öğrencilerde aranılacak nitelik-
ler, seçilme usulleri, bunların öğrenimleri sırasında tabi olacakları esaslar,
izin ve geri çağrılma, öğrencilikten çıkarılma, ödüllendirme, öğrenimleri yarıda
kalanlar hakkında uygulanacak öğretim ve eğitim esasları, subaylığa nasıp ve sı-
nıflandırma, kıdem sıralarının tespiti, müfredat yönünden eksik öğretim ve eği-
timle ilgili esaslar ile diğer hususlar yönetmelikte gösterilir.
b) Fakülte ve yüksek okullarda yetiştirme:
Madde 13 - (Değişik: 3/7/1975-1923/4 md.)
Liseleri bitirerek fakülte ve yüksek okullara devam hakkını kazanmış olanlar
ile fakülte veya yüksek okullarda okudukları sınıfı başarı ile geçenlerden lüzum
ve ihtiyaç duyulduğunda lise menşeli olmak şartiyle, Silahlı Kuvvetler namına
okumak isteyen öğrenciler seçildikleri takdirde, yurt içi ve yurt dışındaki fa-
külte veya yüksek okullarda askeri öğrenci olarak öğrenim yaparlar.
II - Fakülte veya yüksekokulu bitirenlerden muvazzaf subay olma, sözleşmeli
ve yedek subaylıktan muvazzaf subaylığa geçme.(1)
Madde 14 - (Değişik: 28/6/2001-4699/1 md.)
En az 4 yıl süreli fakülte veya yüksek okulları bitiren kadın veya erkeklerden muvazzaf
subay olmak için başvuranlar; düzeltilmemiş nüfus kaydına göre 27 yaşından,
lisansüstü öğrenimi tamamlamış olanlar ise 32 yaşından büyük olmamak, yedek subay
olma koşullarını taşımak ve diğer nitelikleri de haiz bulunmak şartıyla Genelkurmay
Başkanlığınca gösterilecek lüzuma göre Türk Silâhlı Kuvvetlerinin harp okullarında
yetiştiremediği veya yeterince yetiştiremediği sınıflarda muvazzaf subaylığa
nasbedilebilirler.
En az 4 yıl süreli fakülte veya yüksek okulları bitirip Silâhlı Kuvvetlerde askerlik
hizmetine başladıklarında düzeltilmemiş nüfus kaydına göre 27 yaşından, lisansüstü
öğrenimini tamamlamış olanlarda ise 32 yaşından büyük olmayanlardan muvazzaf
subaylığa geçmek isteyenler, birinci fıkrada yazılı şartlar dahilinde muvazzaf subaylığa
nasbedilebilirler. Bunlardan terhislerini müteakip başvuranlar ile askerlik hizmeti
esnasında veya terhislerini müteakip en az 4 yıl süreli fakülte veya yüksek okulları
bitirip başvuranlar da birinci fıkra hükümlerine göre muvazzaf subaylığa
nasbedilebilirler.
--------------------
(1)Bu maddenin başlığı "Fakülte ve yüksekokulu bitirenlerden muvazzaf subay olma,
sözleşmeli ve yedeksubaylıktan muvazzaf subaylığa geçme" iken, 28/6/2001
tarih ve 4699 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştiril-
miştir.
4394 - 1
En az 4 yıl süreli fakülte veya yüksek okulları bitirerek muvazzaf subay olmak için
başvuran astsubaylar, 27 yaşından; lisansüstü öğrenimini tamamlamış olanlar ise 32
yaşından büyük olmamak; en az 3 yıl astsubay olarak görev yapmış olmak;
astsubaylığa nasıp tarihinden itibaren subaylığa müracaat tarihine kadar almış olduğu
sicil notlarının ortalaması sicil tam notunun % 90 ve daha yukarısı olmak; askerî disiplin,
tutum ve davranışları, görevindeki başarısı, meslekî bilgi ve yetenekleri, genel
kültürü ile ahlakî ve şahsî nitelikleri bakımından subaylığa lâyık bulunduğu nitelik
belgesi ile onanmış olmak; 109 uncu maddede gösterilen astsubaylıktan subay olmaya
engel bir durumu bulunmamak; yapılacak seçme sınavlarında başarılı olmak ve
yönetmelikte belirtilecek diğer nitelikleri de haiz bulunmak şartıyla, kuvvet
komutanlarının, Jandarma Genel Komutanının veya Sahil Güvenlik Komutanının teklifi
üzerine kendi sınıflarında veya askerî hâkim sınıfı hariç öğrenimlerinin ilgilendirdiği
ihtiyaç duyulan sınıflarda teğmen rütbesiyle muvazzaf subaylığa nasbedilebilirler.
Bunlardan nasbedildikleri teğmen rütbesinin aylığından fazla derece ve kademe
aylığı alanlar daha önce emsal oldukları astsubayların derece, kademe ve
yükselecekleri yeni derece ve kademe aylıklarına göre aylık almaya devam ederler.
Ancak, yükselecekleri subaylık rütbe ve rütbe kıdemliliğindeki aylık derece ve
kademeleri, emsali astsubayların aylık derece ve kademelerine eşit hale gelince,
emsali subaylar hakkındaki aylık derece ve kademelerine tâbi tutulurlar.
Üçüncü fıkrada belirtilenler hariç olmak üzere, bu madde hükümlerine göre subay
nasbedilenler, 15 inci maddede öngörülen askerî eğitimi müteakip atandıkları
görevlerde 1 yıllık deneme (adaylık) süresine tâbi tutulurlar. Bunlardan askerî eğitimde
başarı gösteremeyenler ve eğitimi başarı ile bitirdikten sonra atandıkları görevde 1
yıllık deneme süresi sonunda Silâhlı Kuvvetlere uyum sağlayamayan veya subaylığa
engel hali görülenler ile deneme süresinin bitimine kadar kendi istekleri ile ayrılmak
isteyenlerin Türk Silâhlı Kuvvetlerinden ilişikleri kesilir ve aldıkları aylıkları dışında
Devletçe bunlara yapılan masraflar kanunî faizleriyle birlikte kendilerinden tahsil olunur.
357 sayılı Askerî Hâkimler Kanunu hükümleri ile sözleşmeli subay istihdamına ilişkin
hükümler saklıdır.
a) Askeri eğitim:
Madde 15 - (Değişik: 26/3/1982-2642/4 md.)
Silahlı Kuvvetler veya kendi hesabına fakülte veya yüksekokulları bitirenler
ile lisansüstü öğrenimi tamamlayanlar subay nasbedildikten sonra nakledildikleri
sınıfları ile ilgili bir göreve atanırlar.
(Dikkat : Devamı 4395 inci sayfadadır.)
4394-2
(Değişik: 9/8/1993-KHK-499/3 md.) Bunlar nasbedildikleri rütbede ilk açıla-
cak sınıfları ile ilgili subay sınıf okulları temel eğitimine, sınıfları ile
ilgili subay sınıf okulları olmayanlar ise özel askeri eğitime tabi tutulurlar.
Başarı gösteremeyenler görevlerine dönerek sonraki dönem eğitimine katılırlar.
Bunlardan ikinci dönem eğitimde de başarı gösteremeyenler görevlerine iade edi-
lirler ve yeniden eğitime tabi tutulmazlar. 14 üncü maddenin bir ve ikinci fık-
ralarına göre subay nasbedilenler hariç bu gibilerin nasbedildikleri rütbeye
ait bekleme süresi bir yıl uzatılır.
b) Askeri öğrencilerin özlük ihtiyaçları:
Madde 16 - Fakülteler veya yüksek okullarda Silahlı Kuvvetler hesabına oku-
yan askeri öğrencilerin ihtiyaçları Devlet tarafından karşılanır.
c) Askeri öğrencilikten çıkarılma:
Madde 17 - Fakültelerde veya yüksek okullarda Silahlı Kuvvetler hesabına
okuyan öğrenciler aşağıdaki hallerde askeri öğrencilik niteliğini kaybederler:
a) Bu kanun hükümlerine göre çıkarılacak yönetmelikte tespit edilecek ahlak
notunu kaybedenler,
b) Yönetmelikte belirtilecek esaslar dahilinde, askeri öğrenci niteliğini
kaybettiklerine dair disiplin kurullarınca haklarında karar verilenler,
c) Öğrenimlerini, bu kanuna göre çıkarılacak yönetmelikte belirtilecek süre-
ler içinde tamamlıyamıyanlar,
d) Sağlık kurullarınca verilecek raporlara istinaden, sağlık durumları sebe-
biyle askeri öğrenci olarak öğrenimine devam imkanı kalmıyanlar,
e) Mahkeme kararı ile öğrencilik hukukunu kaybedenler,
f) Fakülte ve yüksek okullarca öğrencilik hakkı sona erdirilenler,
g) (Ek: 7/12/1989-3593/1 md.) Yönetmelikte tespit edilecek giriş koşullarına
uymadıkları sonradan anlaşılanlar.
d) Çıkarılanlar hakkında yapılacak işlem:
Madde 18 - 17 nci madde gereğince askeri öğrenci niteliğini kaybedenlerin
ilişikleri kesilir.
a) Sağlık sebepleri dışında ilişkileri kesilenlere, Devlet tarafından yapı-
lan masraf faizi ile birlikte ödettirilir.
b) (Değişik: 7/12/1989-3593/2 md.) Fakülte veya yüksekokul öğrencilerinden,
17 nci maddenin (a), (b), (c), (e), (f) ve (g) bentleri gereğince askeri öğren-
cilik niteliğini kaybedenler, muvazzaf subay olarak tekrar Silahlı Kuvvetler
hizmetine alınmazlar.
c) Bu maddenin (a) bendi gereğince askeri öğrencilik niteliğini kaybederek
ilişkileri kesilen öğrencilerin, Devlete olan borçları askerlik hizmetleri süre-
since tehir edilir.
III- Yedek subaylıktan muvazzaf subaylığa geçme:
Madde 19 - (Mülga: 26/3/1982-2642/24 md.)
IV - Yönetmelikte tesbit edilecek hususlar:
Madde 20 - Fakültelerde veya yüksek okullarda askeri öğrenci olarak okutula-
cakların giriş şartları, görev ve sorumlulukları, askeri öğrencilikten çıkarılma
ile ilgili işlemler, fakülte veya yüksek okullarda en çok öğrenim süreleri, as-
keri eğitime ait hususlar, fakülte veya yüksek okul mezunları ile yedek subaylık
hizmetini yapmakta olanlardan istekli bulunanların muvazzaf subaylığa nasbedil-
melerinde aranacak nitelikler ve diğer hususlar bir yönetmelikte tesbit olunur.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Subayların Sınıflandırılması
I - Subay Sınıfları:
Madde 21-(Değişik:19/4/2000-4564/1 md.)
Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup subayların sınıfları ve bu sınıflardan hangilerinin muharip, hangilerinin yardımcı sınıflara dahil bulunduğu Genelkurmay Başkanlığınca tespit edilir ve Subay Sınıflandırma Yönetmeliğinde gösterilir.
Subayların sınıfları hizmet ihtiyaçları nedeniyle ilgili kuvvet komutanlıklarının teklifi ve Genelkurmay Başkanının onayı ile değiştirilebilir, kaldırılabilir veya yeni sınıflar ihdas edilebilir.
II - Sınıflandırma:
Madde 22 - Askeri öğrenciler ve subaylar test ve mülakat sonuçlarına, beden
kabiliyetlerine, isteklerine ve kadro ihtiyaçlarına göre iki şekilde sınıflandı-
rılırlar:
a) İlk sınıflandırma,
b) Yeniden sınıflandırma.
a) İlk sınıflandırma:
Madde 23 - Harb okulları öğrencilerinin sınıflara ayrılması, sınıfların kad-
ro ihtiyacına göre ilk sınıflandırma işlemi ile yapılır.
(Ek: 7/12/1989-3593/3 md.) Harp okulu öğrenimi süresince, 24 üncü maddenin
birinci fıkrasının (a), (b) ve (e) bentleri gereğince yapılacak müteakip sınıf-
landırmalar da, ilk sınıflandırma kapsamı içinde kabul edilir.
b) Yeniden sınıflandırma:
Madde 24 - Subaylar, aşağıdaki durumlarda yeniden sınıflandırılırlar:
a) Sıhhi sebepler:
Sağlık durumları mensup oldukları sınıfın hizmetine elverişli olmadığı
hakkında usulüne göre sağlık kurulu raporu alanlar, sınıflandırma kurullarınca
beden kabiliyeti ve sınıflandırma yönetmeliği esasları dahilinde uygun görülen
sınıflara geçirilirler.
Beden kabiliyeti yönetmeliği ve sınıflandırma işlemi neticesinde, birden
fazla sınıfta hizmet etmesi uygun görülenler bu sınıfların ihtiyacı da varsa,
istedikleri sınıflara geçirilirler.
b) (Değişik: 9/8/1991-KHK - 445/1 md.;Aynen kabul 23/1/1992-3768/1 md.)
Uçuştan ayrılanlar:
Uçuculuk niteliğini kaybeden veya uçmak istemeyen uçucu subaylar yeniden
sınıflandırılırlar. Ancak sınıf değişikliğini gerektirecek nitelikteki sıhhi
sebepler hariç olmak üzere, kara havacılık ve pilot sınıfındaki kıdemli yüzba-
şı ve daha üst rütbelerdeki uçuculuk niteliğini kaybeden veya uçmak istemeyen
subaylar yeniden sınıflandırılmazlar. Bunların uçuculuk statüleri sona erer.
c) (Mülga:19/4/2000-4564/4 md.) d) İkinci bir tahsil yapanlar:
Subay iken Silahlı Kuvvetler hesabına üniversite veya yüksek okullardan bi-
rini bitirenler tahsilleri ile ilgili sınıflara geçirilebilirler.
e) İdarece görülecek lüzum üzerine:
1. Sınıflandırma hatası sebebiyle yeterlik düşüklüğü gösterdiği sınıflandır-
ma kurullarının tetkik ve teklifi ile anlaşılan teğmenler,
2. Kuruluş ve kadro değişiklikleri sebebiyle veya idarece görülecek lüzum
üzerine, sınıflarının değişmesi icabeden subaylar,
3. Yeni bir sınıf kurulmasında, bu sınıfı teşkil etmek üzere lüzumlu perso-
nel temini için idarece, lüzum görülecek sınıf ve rütbedeki subaylar, yeniden
sınıflandırılırlar.
f) (Değişik: 3/7/1975-1923/9 md.) Birlikçe kuruluş değişikliği üzerine;
Kuvvetler arasında birlikçe yapılan kuruluş değişikliklerinde birliğin per-
soneli aynen o kuvvete nakledilebilir. Bu nakil işleminde kuvvetlerin sınıf ve
rütbe ihtiyaçlarına göre yapılacak protokol esas alınır. Bundan sonra personelin
eski sınıfına geçmek için yapacağı müracaatlar kabul edilmez.
g) (Ek: 7/7/1971-1424/3 md.) Kuvvet Komutanlıkları ve Jandarma Genel Komu-
tanlığınca her yıl Subay Sınıflandırma Yönetmeliğinde belirtilen zamanlarda hiz-
met fazlası veya ihtiyaç duyulan personelin miktarı Genelkurmay Başkanlığına
bildirilir.
Genelkurmay Başkanlığınca, ilgili Kuvvet Komutanlıklarının veya Jandarma
Genel Komutanlığının da görüşleri alındıktan sonra bu personelin kuvvetleri de-
ğiştirilebilir.
Bu personel, yeni kuvvetinde, sınıfı görevinde istihdam edilebileceği gibi
ihtiyaç duyulan sınıflarda istihdam edilmek üzere, yeniden sınıflandırmaya tabi
tutulabilir.
h)(Ek:28/6/2001-4699/2 md.) Eşleri farklı kuvvetlere mensup subayların kuvvetleri,
aile bütünlüklerinin korunabilmesi amacıyla, sınıflandırma yönetmeliğinde gösterilecek
esas, usul ve şartlara göre; ilgili kuvvet komutanlıklarının, Jandarma Genel
Komutanlığının veya Sahil Güvenlik Komutanlığının da görüşleri alındıktan sonra,
Genelkurmay Başkanlığınca değiştirilebilir.
III - Sınıflandırma kurulları ve sınıflandırma yönetmeliği:
Madde 25 - İlk sınıflandırma ve yeniden sınıflandırma, sınıflandırma kurul-
ları tarafından yapılır.
Sınıflandırma kurullarının kuruluşları, çalışma usulleri, kararlarını nasıl
alacakları, kurul üyelerinin nitelikleri ve sınıflardırmanın ne zaman ve nasıl
yapılacağına ait hususlar sınıflandırma yönetmeliğinde gösterilir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Meslek Grupları
I - Meslek programları:
Madde 26 - (Değişik: 3/7/1975-1923/10 md.)
Subayların yurt içi veya yurt dışında yetiştirilmeleri, her rütbe ve kendi
sınıfı içinde yeterliklerinin geliştirilmesi ve sınıf ayrılıklarına göre kıta
veya diğer
görevlerde kullanma süre ve sırası yeterlik derecelerine göre Meslek Programları
Yönetmeliği ile düzenlenir.
II - Teğmen - yüzbaşıların kıta hizmeti:
Madde 27 - Teğmen - yüzbaşı (Dahil) rütbelerindeki subayların bu rütbelerde-
ki kıta hizmeti toplam 8 yıldan az olamaz.
(Değişik: 3/7/1975-1923/11 md.) Şu kadar ki, 31 inci maddenin (b), (c) ben-
dine dayanarak yapılan indirim, 36 ncı madde (d) bendiyle 58 inci madde gereğin-
ce verilen kıdem süreleri bu sekiz yıldan düşülür.
BEŞİNCİ KISIM
Subay Terfileri
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
I - Kapsam:
Madde 28 - Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup subayların; rütbeleri, bekleme
süreleri, nasıpları, rütbe terfii ve kademe ilerlemesi şartları bu kanun hüküm-
lerine tabidir.
II - Rütbeler:
Madde 29 - Türk Silahlı Kuvvetlerindeki subay rütbeleri aşağıda gösterilmiş-
tir:
Asteğmen
Teğmen
Üsteğmen
Yüzbaşı
Binbaşı
Yarbay
Albay
Tuğgeneral - Tuğamiral
Tümgeneral - Tümamiral
Korgeneral - Koramiral
Orgeneral - Oramiral
Mareşal - Büyükamiral
Mareşal ve Büyükamirallik rütbeleri savaşta olağanüstü yararlıkları görülen
hayattaki veya ölmüş orgeneral veya oramirallere kanunla verilir.
III - Bekleme süreleri:
a) Barış zamanına ait normal bekleme süreleri:
Madde 30 - (Değişik: 6/5/1993-3909/1 md.)
Subayların normal bekleme süreleri aşağıda gösterilmiştir.
Rütbeler Normal Bekleme Süreleri
------------------------ -----------------------
Asteğmen 11 Ay (1)
Teğmen 3 Yıl
Üsteğmen 6 Yıl
Yüzbaşı 6 Yıl
Binbaşı 5 Yıl
Yarbay 3 Yıl
Albay 5 Yıl
Tuğgeneral - Tuğamiral 4 Yıl
Tümgeneral - Tümamiral 4 Yıl
Korgeneral - Koramiral 4 Yıl
Orgeneral - Oramiral 4 Yıl
b) En az bekleme süreleri:
Madde 31 - Subayların en az bekleme süreleri aşağıda gösterilmiştir.
a) (Değişik: 28/6/1978 - 2159/1 md.) Fakülte ve yüksekokulları bitiren su-
bayların Harp Okulu öğrenim süresinden yıl olarak okudukları öğrenim süreleri,
rütbe bekleme sürelerinden düşülür.
Bu subayların Harp Okulunu bitirmiş emsaliyle nasıpları birleşinceye kadar
hangi rütbelerde ne kadar eksik bekletilecekleri yönetmelikle saptanır.
b) Savaşta veya milletlerarası taahhütler icabı savaşlara katılanlar için
Genelkurmay Başkanlığının göstereceği lüzum üzerine Milli Savunma Bakanının
teklifi ve Bakanlar Kurulu kararı ile barış zamanına ait normal bekleme süreleri
yarısına kadar indirilebilir. Bu indirme neticesinde bir yıldan artan miktarlar
tam yıla çıkarılır.
c) (Değişik:21/7/2000 - KHK - 607/1 md.) Üstün başarı kıdemi alan üsteğmen, yüzbaşı
ve binbaşıların normal bekleme süreleri bir yıl eksiktir.
c) En çok bekleme süreleri:
Madde 32 - Subayların en çok bekleme süreleri aşağıda gösterilmiştir:
a) Öğrenim süreleri dört yıldan az olan yüksek okul mezunu subayların teğ-
menlik bekleme süreleri, harb okulu mezunu emsalleri kendilerine yetişinceye
kadar devam eder.
b) (Değişik: 9/8/1993-KHK-499/4 md.) Subayların 30 uncu maddede gösterilen
normal bekleme sürelerinin dışında rütbelerinde en çok kalabilecekleri süre;
teğmen ve üsteğmenlikte o rütbenin yaş haddine kadar, diğer rütbelerde ise
yüzbaşılar için subaylıktaki 21 inci, binbaşılar için subaylıktaki 22 nci ve
yarbaylar için subaylıktaki 25 inci fiili hizmet yılını dolduruncaya kadar olan
süredir. 109 uncu madde hükümlerine göre subay olan ve yüzbaşılığa yükselenlerin
en çok bekleme süresi bu rütbenin yaş haddine kadardır.
IV - Terfi zamanı:
Madde 33 - Muvazzaf subayların terfileri her yıl 30 Ağustos Zafer Bayramı
günü yapılır.
(Değişik: 21/7/2000 - KHK - 607/2 md.) Kıdem alanlar, kazaî veya idarî kararlarla
nasıpları lehe düzeltilenler ile açığa alınmaları, tutuklanmaları, kısa süreli kaçma ve izin
süresini geçirme hariç firar veya izin tecavüzünde bulunmaları nedeniyle terfi edemeyen
ve rütbe kıdemliliği onanmayanlardan, haklarında kovuşturmaya yer olmadığına,
muhakemenin men`ine, kamu davasının düşmesine yahut ortadan kaldırılmasına,
beraatine, kısa hapis cezasına veya verilen cezanın teciline, tedbire veya para
cezasına çevrilmesine karar verilenler hakkında, emsalleri terfi etmiş veya rütbe
kıdemliliği onanmış olmak şartıyla, yukarıdaki fıkra hükmü uygulanmaz. Ancak, bu
durumda olanların rütbe terfi ve rütbe kıdemlilikleri, hükmün kesinleşme tarihinden
geçerli olarak yapılıp emsalleri tarihine götürülür. Bu şekilde yapılan terfi ve rütbe
kıdemliliklerinde maaş farkı ödenmez.
(Ek: 21/7/2000 - KHK - 607/2 md.) Terfi sırasında olup da belirli oranda sicil
mecburiyetini, sicil belgelerinin düzenlenmesinden sonra, 30 Ağustos tarihine kadar
tamamlayacak olanlar (albaylar hariç) hakkında, birinci fıkra hükmü uygulanmaz.
----------------
(1) Asteğmenler için (9) ay olan bekleme süresi, 3/10/1996 tarih ve 4185 sayılı
Kanunun 2 nci maddesiyle (11) ay olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
İKİNCİ BÖLÜM
Nasıp
I - Subaylığın nasıp ve terfi onayı:
Madde 34 - (İptal: Anayasa Mahkemesi Kararı:10/10/1968-E. 967/39 K. 968/41;
yeniden düzenleme; 7/7/1971 - 1424/5 md.)
Subaylığa nasıp ve rütbe terfileri, ilgili Kuvvet Komutanının (Jandarma su-
bayları için J. Gn. K. nın) teklifi ve Genelkurmay Başkanının lüzum göstermesi
üzerine Milli Savunma Bakanı (J. subayları için İçişleri Bakanı) ile Başbakanın
imzalayacağı ve Cumhurbaşkanının onaylıyacağı kararname ile yapılır.
II - Subaylığa nasıp:
Madde 35 - (Değişik: 3/7/1975 - 1923/14 md.)
Harp okullarını veya fakülte ve yüksek okulları bitirenlerin subaylığa na-
sıpları aşağıdaki esaslara göre yapılır:
a) Harp okullarını bitirenler, aşağıdaki istisnalar saklı kalmak koşuluyla,
o yılın 30 Ağustosunda teğmenliğe nasbedilirler.
1. Harp okullarını bitirip de teğmen nasbedilmeden önce subaylar hakkında
açığa alınmayı gerektiren bir suçtan haklarında kamu davası açılanlar veya her-
hangi bir suçtan tutuklanan ya da gözaltına alınanların teğmenliğe nasıpları ya-
pılmaz. Bunlardan öğrencilik hukukunun kaybedilmesine sebebolacak şekilde mahkum
olanlarla okul yüksek disiplin kurulunca okulla ilişiğinin kesilmesine karar
alınanlar hariç olmak üzere haklarında mahkumiyete veya kovuşturmaya yer olmadı-
ğına, beraata veya kamu davasının her ne sebeple olursa olsun ortadan kaldırıl-
masına karar verilenlerle gözaltına alınanlardan başka bir işlem yapılmaksızın
serbest bırakılanlar, teğmenliğe nasbedilir ve nasıpları emsalleri tarihine
götürülür.
2. Kazai, idari veya sıhhi zorunluluklar nedeniyle harp okullarını 30 Ağus-
tostan sonra bitirenler, bitirdikleri ayın sonundan geçerli olarak teğmenliğe
nasbedilirler. Bunların nasıpları emsalleri tarihine götürülür.
b) Yedek subay okullarını bitirenler, bitirdikleri ayın sonunda asteğmen
nasbedilirler.
c) Silahlı Kuvvetler hesabına fakülte veya yüksek okullarda okuyan askeri
öğrenciler, fakülte veya yüksek okulu bitirdikleri ayın sonundan geçerli olmak
üzere teğmenliğe nasbedilirler. Aynı sınıfta subaylığa nasbedileceklerin sınav
tarihleri arasında fark bulunduğu takdirde nasıp tarihleri her sınav döneminin
en son sınav tarihinde birleştirilir. Ancak bunlardan fakülte veya yüksek okul-
ları bitirip de teğmenliğe nasbedilmeden önce durumları bu maddenin (a) bendi
(1) ve (2) nci alt bentlerine uyanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
d) (Değişik; 26/3/1982-2642/6 md.) Fakülte veya yüksekokulları kendi hesap-
larına bitirenlerden Silahlı Kuvvetlerde branşları ile ilgili muvazzaf subaylığa
geçme talebinde bulunanlar, subaylığa nasıp kararnamesinin onayı tarihinden ge-
çerli olarak muvazzaf subay nasbedilirler. Bu personelin subaylık nasıpları han-
gi tarihte olursa olsun, kademe ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerine esas
olacak nasıpları kararname takvim yılının 30 Ağustos`u itibar olunur ve kademe
ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerinde 31 ve 32 nci madde hükümlerine göre
işlem yapılır.
Lisansüstü öğrenimini tıpta uzmanlık, diğer mesleklerde doktora öğrenimi
olarak tamamlamış bulunanlar ile doçentlik unvanını almış olanlar, muvazzaf su-
baylığa ilk girişlerinde Silahlı Kuvvetlerdeki emsallerinden ve yüzbaşı rütbe-
sinden
büyük rütbe verilmemek şartı ile muvazzaf subaylığa nasbedilirler ve nasıpları
muvazzaf emsallerinin nasıp tarihine götürülür. Bu nasıplarına göre bir üst
rütbeye yükseltilmelerine veya emsali subayların bulundukları rütbelere intibak-
larının yapılmasına ilişkin esas ve şartlar, yönetmelikle gösterilir.
Nasıp düzeltilmesinden ötürü maaş, maaş farkı ödenmez ve diğer özlük hakları
verilmez.
e)(Değişik:28/6/2001-4699/8 md.) Askerlik hizmeti esnasında veya terhisini
müteakip muvazzaf subaylığa geçirilmesi uygun görülenler, subaylığa nasıp
kararnamesinin onayı tarihinden geçerli olarak muvazzaf subay nasbedilirler. Bunların
askerlik hizmetinde geçen süreleri nasıp tarihine eklenerek bekleme süresinden sayılır
ve üst rütbeye terfileri, bu şekilde bulunan nasıplarına ve (d) bendi ile 31, 32 ve 64
üncü maddelere göre yürütülür. Nasıp düzeltilmesinden dolayı maaş, maaş farkı
ödenmez ve diğer özlük hakları verilmez. Bunlardan lisansüstü öğrenimini tıpta
uzmanlık, diğer mesleklerde doktora öğrenimi olarak tamamlamış bulunanlar ile
doçent unvanını almış olanlar hakkında (d) bendindeki hükümler uygulanır.
f) (Değişik: 21/7/2000 - KHK - 607/3 md.) Fakülte veya yüksekokulları kendi hesabına
bitirip de kendi sınıflarında veya öğrenimlerinin ilgilendirdiği ihtiyaç duyulan sınıflarda
muvazzaf subaylığa geçmek için müracaat eden ve 14 üncü madde çerçevesinde
müracaatları kabul edilen astsubaylar, subaylığa nasıp kararnamesinin onayı
tarihinden geçerli olarak teğmenliğe nasbedilirler. Bu personelin subaylık nasıpları
hangi tarihte olursa olsun, kademe ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerine esas
olacak nasıplarında kararname takvim yılının 30 Ağustos tarihi esas alınır.
III - Nasıp düzeltilmesi:
Madde 36 - (Değişik: 7/7/1971 -1424/7 md.)
Kazai ve idari kararlar neticesi nasıp düzeltilmesi aşağıdaki esaslara göre
yapılır:
a) (Değişik:9/8/1991-KHK-445/2 md.;Aynen kabul 23/1/1992-3768/2 md.) Kısa
hapis cezası, tecil edilen,tedbire veya para cezasına çevrilen cezalar hariç ol-
mak olmak üzere subayların;
1. Şahsi hürriyeti bağlayıcı cezaya mahkumiyetleri halinde, infaz süresi de
dikkate alınarak gözaltı, tutukluluk ve hükümlülükte geçen süreleri,
2. Açığı gerektiren bir suçtan mahkümiyet halinde açıkta geçen süreleri,
3. Firar veya izin tecavüzünde bulundukları askeri mahkeme kararı ile sabit
olanların firarda veya izin tecavüzünde geçen süreleri,
Kıdemlerinden düşülür.
Bu işlem, firar, izin tecavüzü veya açıkta geçen süreler bakımından hükmün
kesinleşmesini, şahsi hürriyeti bağlayıcı cezalar bakımından, cezanın kısmen
veya tamamen infazını müteakip son rütbeye nasıp tarihinin düzeltilmesi sure-
tiyle derhal yapılır.
b) Silahlı Kuvvetler hesabına veya izinli olarak yurt içinde veya yurt dı-
şında her çeşit öğrenim, kurs ve staja gönderilen subaylardan, öğrenim, kurs ve-
ya stajlarını bu kanun hükümlerine göre hazırlanacak yönetmelikte gösterilen
süre ve şartlar içinde bitiremiyen başarısızlık veya diğer sebeplerle bu yönet-
melikte gösterilen sürelerden fazla sınıfta kalmak suretiyle bu süre içerisinde
bitirmelerine imkan olmıyan üniversiteler, yüksek okullar veya sınıf okulları
yönetmeliklerine göre öğrencilikle ilişikleri kesilen, devamsızlık, başarısız-
lık, uygunsuz hallerinden dolayı eğitimlerine son verilen veya devre kaybedenle-
rin öğrenim, kurs veya stajda
aldıkları süreler kadar bekleme süreleri uzatılır. Yurt dışına öğrenim, kurs
veya staja gönderilenler için bu süre yurt dışına çıkış ve dönüş tarihleri ara-
sında geçen süredir.
c) Harb Akademileri tahsili, sıhhi sebeplerle devamsızlık, yönetmelikte gös-
terilen özel nitelik istiyen kurslar ve üç ay dahil daha az süreli kurslar için
(b) bendi hükümleri uygulanmaz.
d)(Değişik:28/6/2001-4699/4 md.)
Kuvvet Harp Akademileri öğrenimini tamamlayıp kurmaylığı onaylanan subaylara iki yıl, bunlardan Silâhlı Kuvvetler Akademisinden mezun olanlara ayrıca bir yıl olmak üzere toplam üç yıl;
Harp Akademileri Komutanlığınca düzenlenen ve iki yarı yıllık programı içeren
komutanlık ve karargâh subaylığı öğrenimini bitiren subaylara bir yıl;
Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı
insan gücü temin ve yetiştirme plânlarında belirtilecek ihtiyaç duyulan dallarda yüksek
lisans (bilim uzmanlığı, yüksek mühendislik, master) öğrenimi yapanlara
bir yıl, bunlardan doktora yapanlara bir yıl, doğrudan doktora yapanlara iki yıl, doçent
olanlara ayrıca bir yıl olmak üzere toplam üç yıl;
Tıpta uzmanlık belgesi alanlara, diş tabipliğinde, veterinerlikte, eczacılıkta uzman
belgesi alanlara veya doktora yapanlara iki yıl, bunlardan doçent olanlara ayrıca bir yıl
olmak üzere toplam üç yıl;
Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının
insan gücü temin ve yetiştirme plânlarında belirtilecek ihtiyaç duyulan dallarda, general
ve amiraller hariç olmak üzere, daha önce lisansüstü öğrenim yaptığı daldan farklı bir
dalda ilâve bir lisansüstü öğrenim yapan subaylara en fazla bir yıl daha;
Kıdem verilir.
35 inci maddenin (d) bendi hükümlerine göre muvazzaf subaylığa nasbedilenler hariç
olmak üzere, Silâhlı Kuvvetlere muvazzaf subay olarak katılmadan önce branşları ile
ilgili yukarıda belirtilen öğrenimlerini kendi nam ve hesaplarına yapmış veya
subay nasbedildikten sonra bitirmiş olanlar, lisansüstü öğrenimi tamamladığı için
sınıfları değiştirilen subaylar ile lisansüstü öğrenim kaynağına göre subaylığa
nasbedilen astsubaylar hakkında da yukarıdaki fıkra hükümleri uygulanır.
Bu şekilde kıdem alanların nasıpları düzeltilir.
Bu madde hükümlerine göre verilen kıdemlerin toplamı hiçbir şekilde dört yılı aşamaz.
Yukarıda yazılı nitelikleri haiz olanlara lisansüstü öğrenim kıdemi verilebilmesi için;
1. Lisansüstü öğrenimini, Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil
Güvenlik Komutanlığının insan gücü temin ve yetiştirme plânlarına göre belirtilecek
ihtiyaç duyulan dallarda yapmış olması,
2. Müracaat tarihinde subaylığa nasıp tarihinden itibaren almış olduğu sicil notları
ortalamasının, sicil tam notunun % 90 ve daha üstünde olması,
3. Lisansüstü öğrenimini kendi nam ve hesabına yapanlar için askerî disiplin, tutum ve
davranışları, görevindeki başarısı, meslekî bilgi ve yetenekleri, genel kültürü, ahlakî ve
şahsî nitelikleri bakımından kıdem almaya lâyık bulunduğuna dair Subay Sicil
Yönetmeliğinde yer verilen "Lisansüstü Öğrenim Kıdemi Nitelik Belgesi"nin müspet
olarak düzenlenmiş olması,
4. Özel kanunlara tâbi olanların, yukarıdaki şartlara ilâve olarak bu sıfatlarını
kazanmada, kendi kanun ve yönetmeliklerinde belirtilen usul ve esasları yerine
getirmiş olması,
5. Cezaları ertelenmiş, para cezasına çevrilmiş, genel veya özel af kanunları
kapsamına girmiş, hükümlülüklerine ilişkin kayıtları adlî sicilden çıkarılmış olsalar bile;
aa) Devletin şahsîyetine karşı işlenen suçlar ile basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, iftira,
rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, yalan yere tanıklık,
yalan yere yemin, cürüm tasnii, ırza geçmek, sarkıntılık, kız, kadın veya erkek
kaçırmak, fuhşiyata tahrik, gayrî tabiî mukarenet, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref
ve haysiyet kırıcı suçlar ile kaçakçılık, resmî ihale ve alım ve satımlara fesat karıştırma
suçlarından birisinden mahkûm olmaması,
bb) Firar, amir veya üste fiilen taarruz, emre itaatsizlikte ısrar, üste hakaret,
mukavemet, fesat, isyan suçları ile 1632 sayılı Askerî Ceza Kanununun 148 inci
maddesinde belirtilen suçlardan mahkûm olmaması,
cc) Taksirli suçlar hariç olmak üzere, yukarıdaki bentlerde belirtilen suçların dışındaki
suçlardan, askerî ve adlî mahkemeler, disiplin mahkemeleri veya disiplin amirlerince
toplam olarak 21 gün ve daha fazla hapis veya oda hapsi cezası ile mahkûm veya
cezalandırılmış olmaması,
Gerekir.
Açığa alınmayı gerektiren ya da yukarıdaki bentlerde sayılan suçlardan gözetim altına
alınanlar, tutuklananlar veya kamu davası açılanlar, haklarındaki yargılama neticesine
göre işleme tâbi tutulurlar.
(Ek: 21/7/2000 - KHK - 607/4 md.) Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı
ve Sahil Güvenlik Komutanlığının insan gücü temin ve yetiştirme planlarında belirtilecek
ihtiyaç duyulan dallarda, generaller ve amiraller hariç olmak üzere, ilâve bir lisansüstü
öğrenim yapan subaylara en fazla bir yıl daha kıdem verilir.
Bu şekilde kıdem alanların nasıpları düzeltilir.
( Değişik: 21/7/2000 - KHK - 607/4 md.) Bu madde hükümlerine göre verilen kıdemlerin
toplamı hiçbir şekilde dört yılı aşamaz.
e) (Ek: 17/4/1975 - 1875/3 md.) Nasıp düzeltilmek suretiyle yapılacak terfi-
ler 33 üncü madde hükmüne tabidir.
f) (Ek: 29/9/1988-3475/2 md.; Değişik: 9/8/1993-KHK-499/5 md.) Bu madde hü-
kümlerine göre nasıpları leh veya aleyhe düzeltilenlerin terfi işlemlerinin ne
şekilde yapılacağı ve kıdemlerinin verilme usul, esas ve şartları Subay Sicil
Yönetmeliğinde gösterilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kıdem
I - Kıdem ve kıdem sırası:
Madde 37 - Kıdem ve kıdem sırası aşağıdaki esaslara göre düzenlenir:
a) Rütbelerde kıdemler, terfi kararnamesinin metninde yazılı tarihten baş-
lar.
Aynı günde subaylığa nasbedilenlerin arasındaki kıdem sırası:
Harb okulları, fakülte ve yüksek okulları bitirenlerin kıdemleri harb okul-
larında fakülte veya yüksek okullarda kazanılan not ortalamalarına göredir.
Bunlar kendi aralarında sıralanırlar.
b) Aynı rütbe ve aynı nasıplar arasında kıdem sırası:
1. (Değişik:28/7/1998-4374/2 md.) Her yıl tespit edilen yeterlik derece-
sine göre saptanır.
2.(Değişik:9/8/1993-KHK-499/6 md.)Aynı rütbe ve aynı nasıplı olup değişik
kaynaklardan yetiştiğinden yeterlik derecesi kıyaslanamayan subaylar arasında
kıdem sırası aşağıdaki önceliğe göredir:
aa) Harp okullarından mezun olan subaylar,
Dikkat:Devamı 4403 üncü sayfadadır.
bb) Silahlı Kuvvetler adına fakülte ve yüksek okullarda yetiştirilen subay-
lar.
cc) (Değişik:28/6/2001-4699/5 md.) Askerlik hizmeti sırasında veya müteakiben
muvazzaf subay nasbedilenler.
dd) Sözleşmeli subaylıktan muvazzaf subaylığa geçirilenler,
ee) 14 veya 110 uncu maddelere göre astsubaylıktan muvazzaf subaylığa geçi-
rilenler,
ff) Sivil kaynaktan muvazzaf subaylığa geçirilenler,
gg) Sözleşmeli subaylar,
hh) Yedek subaylar,
ıı) 109 uncu maddeye göre astsubaylıktan muvazzaf subaylığa geçirilenler.
3. (Değişik: 7/7/1971 - 1424/8 md.) Çeşitli sınıflara mensup aynı rütbe ve
aynı nasıplı subaylar arasında kıdem sırası:
Kadrodaki sınıfı esas olmak üzere bunların dahil bulundukları yeterlik dere-
celerine, yeterlik dereceleri aynı olanların hizmet sürelerine göre tespit edi-
lir. Hizmet süreleri de aynı olanların bir evvelki rütbelerindeki yeterlik dere-
celeri esastır.
c) Her ne sebeple olursa olsun sınıfı değiştirilenlerin kıdem sırası:
Yeni sınıflarındaki yeterlik dereceleri tespit olununcaya kadar yeni sınıfı-
nın aynı nasıplarının sonunda sıralanırlar.
d) (Ek: 9/8/1993-KHK-499/6 md.) Kuvvetleri ayrı olan aynı rütbe ve nasıplı
subayların kıdem sırası:
1. Aynı yıl terfi edenlerden kıdem almadan yükselenler,
2. Her ikisi de kıdem alarak yükselmiş iseler bir önceki rütbeye yükselme
tarihi önce olanlar,
3. Bütün şartların aynı olması halinde mensup bulunduğu kuvvete göre sıra
ile; kara, deniz, hava, jandarma,
diğerlerine nazaran kıdemlidir.
(Ek: 21/7/2000 - KHK - 607/5 md.) Yukarıda belirtilen ilkelere göre kıdem ve kıdem
sırasının belirlenmesine ilişkin diğer usul ve esaslar, Subay Sicil Yönetmeliğinde
gösterilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Terfi Esas ve Şartları
I - Rütbe terfi şartları ve esasları:
Madde 38 - (Değişik: 29/9/1988-3475/3 md.)
Rütbe terfi şartları aşağıda gösterilmiştir.
a) Rütbeye mahsus bekleme süresini tamamlamış olmak,
b) (Değişik: 21/7/2000-KHK-607/6 md.) Rütbeye mahsus normal bekleme süresinin
binbaşılarda üç, albaylarda iki yıllık, diğer rütbelerde üçte ikisi oranında, kıdem alanlar
için fiili bekleme süresinin (albaylar hariç) binbaşılarda iki yıllık diğer rütbelerde üçte
ikisi oranında yıllık sicili bulunmak.
c) Subay Meslek Programları Yönetmeliğinde gösterilen kıt`a hizmetlerini
yapmış olmak,
d) Üst rütbe kadrosunda açık bulunmak,
e) General ve amiralliğe yükselecek albaylar için üst rütbe kadrosunda 49
uncu maddede yazılı oranlar içinde açık bulunmak.
(Değişik:28/7/1998-4374/3 md.) Birinci fıkrada belirtilen şartlara haiz
olan subayların terfileri aşağıdaki esaslara göre yapılır.
a) (Değişik: 21/7/2000 - KHK - 607/6 md.) Yükselme sırasına girmiş bulunan
teğmen-yarbayların sicil notu ortalamaları tespit edilir ve sınıfları içerisinde (kurmay
subaylar kendi sınıflarında), branşlara ayrılan sınıflarda ise branşları içerisinde yeterlik
derecesine göre sıralanırlar. Bilahare bu sıralama esas alınmak suretiyle;
teğmen-binbaşılar için sicil notu ortalaması sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısı,
yarbaylar için % 70 ve daha yukarısı olanlardan bir üst rütbedeki kadro açığı kadarı
en üstün yeterlik derecesinden başlanmak üzere bir üst rütbeye terfi ettirilir. Diğer terfi
şartlarını haiz olduğu halde üst rütbede kadro açığı bulunmadığı için terfi edemeyenler derece ilerlemesi yaparlar. Bu Kanunun 36, 58 ve 65 inci maddelerine göre 30 Ağustos
tarihinden sonra terfi etme durumunda olanların, terfi eden emsallerinin şartlarını haiz
olmak kaydıyla, kadro açığı şartı aranmadan bir üst rütbeye terfi işlemleri derhal yapılır.
b)Albaylar:Kuvvet Komutanlıkları ve Jandarma Genel Komutanlığınca yük-
selme sırasına giren albaylardan, sicil notu ortalaması sicil tam notunun
% 60 ve daha yukarısı olanlar tespit edilir. Bunlar sicil notu ortalaması-
na göre kendi sınıfları içerisinde, kurmaylar sınıflarına bakılmaksızın
kendi aralarında (Hava Kuvvetlerinde pilot ve hava yer kurmaylar ayrı ayrı)
sıralanırlar. Bu şekilde sıralanan albaylardan sicil notu ortalaması sicil
tam notunun % 70 ve daha yukarısı olanların sicil dosyaları Yüksek Askeri
Şuraya gönderilir. Yüksek Askeri Şura bunları 54 üncü madde esaslarına gö-
re değerlendirmeye tabi tutar.
c)(Değişik:28/6/2001-4699/6 md.)Üstün başarılı üsteğmen, yüzbaşı ve binbaşıların
terfi esasları :Üsteğmen, yüzbaşı ve binbaşıların bu rütbelerine ait bekleme
sürelerinin bitiminden bir yıl önce bu rütbelere ait her yılki sicil notu, sicil tam notunun %
95 ve daha yukarısı ve sicil notu ortalaması da sicil tam notunun % 90 ve daha yukarısı
olanlardan;
1. Bu rütbelerde en az iki ayrı birinci veya ikinci sicil üstünden sicil notu alanlar veya
rütbe bekleme süresinin bitiminden bir yıl önce alacak olanlar,
2. Muharip sınıf üsteğmen ve yüzbaşılar ile kurmay yüzbaşılardan, bu rütbelerinde
bekledikleri sürenin üçte biri kadar veya daha fazla kıt`a görevi yapmış olanlar veya bu
süreyi rütbe bekleme süresinin bitiminden bir yıl önce tamamlayacak olanlar,
Belirlenir ve bu subaylar, sicil notu ortalaması en üstün olandan başlanarak
rütbelerine göre kendi sınıfları içerisinde ayrı ayrı sıralanırlar. Bu şekilde sıralanan
subaylardan, sicil notu ortalaması en üstün olanlardan başlanmak suretiyle Kuvvet
Komutanı, Jandarma Genel Komutanı veya Sahil Güvenlik Komutanı tarafından uygun
görülenler, kendi sınıf mevcudunun; muharip sınıflar için % 8`i, yardımcı sınıflar için % 4`ü
oranında bir üst rütbeye yükseltilebilirler.
d) (Ek: 21/7/2000 - KHK - 607/6 md.) Yükselme sırasına girmiş bulunan subaylardan
görev esnasında yaralanmaları nedeniyle uzun süreli tedaviye tâbi tutulanların rütbe
terfii ve rütbe kıdemliliği işlemleri; sicil notu ortalamasına göre, birinci fıkranın (b), (c) ve
(d) bentlerindeki şartlar aranmadan yapılır.
(Değişik:28/7/1998-4374/3 md.) Her yıl düzenlenecek sicil belgelerinin
şekli ve muhtevası ile sınıf, rütbe ve görevlerin özelliklerine göre ne
surette, kimler tarafından, hangi zamanlarda doldurulacağı, sicil notu-
nun verilme esasları ve birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen
sebeplerle terfi edemeyenlerin gelecek yıldaki terfi işlemlerinin ne şekilde
yapılacağı, sivil değerlendirme denetleme kurullarının kuruluş ve çalışma
esasları ile görevleri ve ayrıca üstün başarı sebebiyle terfi usul ve
şartları Subay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
II - Terfide baraj:
Madde 39-(Mülga:7/7/1971-1424/10 md.;Yeniden düzenleme:29/9/1988-3475/4 md.)
Subayların binbaşı, yarbay ve albay rütbelerine terfiinde kadro durumu, per-
sonel mevcudu ve birikim dikkate alınarak aşağıdaki esaslar dahilinde baraj sis-
temi uygulanır.
a) (İptal:Ana.Mah.`nin 31/12/1992 tarih ve E:1992/40,K:1992/55 sayılı Kararı
ile.)
b) Her yıl, 3 üncü maddenin birinci fıkrasının (ü) bendinde belirtilen esas-
lar dahilinde baraj tespit edilir.
c) Kurmay subaylar kendi sınıfları içerisinde değerlendirilirler.
d) Her rütbe ve sınıfta, baraj içinde kalacak subayların belirlenmesi için
50 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendi hükmüne
göre esasen yetersizlik nedeniyle ayırma işlemine tabi olacaklar sınıflarının
yeterlik derecesi sıralamasından çıkarılırlar. Baraj bu işlemden sonra sıralama-
da yeterlik derecesi en düşük olan subaydan itibaren uygulanır.
III-Yeterlik derecelerinin hesaplanması:
Madde 40-(Mülga:7/7/1971-1424/10 md.)
IV-Kadroların tespiti ve muazzaf subay kadro oranları:
Madde 41-(Değişik:22/7/1981-2497/1 md.)
Subay hizmet kadroları aşağıdaki esaslara göre tespit olunur.
a) Her yılın 30 Ağustos tarihinden sonra uygulanacak kadrolar;rütbe,sınıf
(varsa branşı) belirtilerek Kara,Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlıkları ile
Jandarma Genel Komutanlığının teklifi üzerine Genelkurmay Başkanlığınca hizmet
ihtiyacına göre tespit edilir.
b) (Değişik:29/7/1983-2870/2 md.)Tespit edilen bu kadrolar içindeki albay
miktarı her yıl Yüksek Askeri Şuranın tasvibine sunulur ve Yüksek Askeri Şuraca
miktar ile ilgili karar alınır.(Özel kanunları gereğince tespit edilen albay
kadroları bu miktarlar dışında tutulur.)
c) Rütbe bekleme süresini tamamlamış olan albaylardan Yüksek Askeri Şüra
tarafından o yıl için hizmet kadrosu fazlası olduğu tespit edilen miktar kadarı
50 nci maddenin (a) bendine göre kadrosuzluktan emekliye sevk edilirler. Hizmet
ihtiyacı nedeniyle kadrosuzluktan emekli edilmesi uygun görülmeyen albaylar, (b)
bendine göre tespit edilen miktarın dışına çıkarılarak o yıl için hizmete devam
ettirilirler. Bunların müteakip yıllarda hizmete devamı için her yıl ayrıca
50 nci madde hükümleri saklı kalmak şartıyla Yüksek Askeri Şüra kararı alınır.
V - Çok sınıflı kadrolar:
Madde 42 - (Mülga: 7/7/1971-1424/12 md.)
VI - Rütbe terfi şartları:
Madde 43 - (Mülga: 29/9/1988 - 3475/19 md.)
VII - Sonraki yıllarda terfi:
Madde 44 - (Değişik: 9/8/1993 - KHK -499/8md.)
Rütbe terfi edemeyen subaylardan:
a) Teğmen ve üsteğmenlerin tamamı,
b) Yüzbaşı, binbaşı ve yarbaylardan kadrosuzluk nedeniyle terfi edemeyenler
ile sicil notu ortalaması sicil tam notunun; % 50 (dahil)`den fazla ve % 60`dan
az olan yüzbaşı ve binbaşılar ile sicil notu ortalaması sicil tam notunun % 60
(dahil)`dan fazla ve %70`den az olan yarbaylar,
c)(Değişik:28/7/1998-4374/4 md.) Yükselme sırasına giren albayların sicil
notu ortalaması, sicil tam notunun % 70 (dahil) ve üzerinde olan, ancak Yük-
sek Askeri Şuraca yapılan değerlendirmede kadrosuzluk nedeniyle tuğgeneral-
tuğamiral rütbelerine yükselemeyen albaylar ile sicil notu ortalaması sicil
tam notunun % 70 (hariç)`den az olan albaylar.
Hizmete devam ettirildikleri sürece rütbe terfi şartlarını haiz olmak kay-
dıyla sonraki yıllarda o yıl terfi sırasına girenlerle birlikte 38 inci madde
esaslarına göre yeniden terfi işlemine tabi tutulurlar.
Yukarıdaki esaslara göre sonraki yıllarda terfi edenlerin yeni rütbelerinde-
ki bekleme süresinin başlangıcı rütbeye nasıp tarihleridir. Bunlardan diğer ter-
fi şartlarını haiz olduğu halde kadro açığı olmaması nedeniyle terfi edemeyen
yüzbaşılar subaylıktaki 21 inci, binbaşılar subaylıktaki 22 nci ve yarbaylar
subaylıktaki 25 inci fiili hizmet yılı sonuna kadar her yıl terfi için değerlen-
dirmeye alınırlar. Bunlar terfi edemedikleri müddetçe 45 inci maddedeki esaslara
göre kademe ilerlemesi, üç yılda bir de derece ilerlemesi yaparlar.
VIII - Kademe ilerlemesi şartları:
Madde 45 - (Değişik: 7/7/1971 - 1424/15 md.)
Subaylar aşağıda yazılı esaslara göre her yıl kademe ilerlemesi yaparlar.
a) Kademe ilerleme şartları şunlardır:
1. Bulunduğu kademede bir terfi yılını doldurmuş olmak,
2. Bulunduğu rütbede ilerliyebileceği bir ileri kademe bulunmak,
3. Sicil notu, sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısı olmak,
Yukarıdaki şartları haiz olan subaylar, her yıl kademe ilerlemesi yaparlar.
b) (Değişik: 3/7/1975-1923/20 md.) Rütbelere ve rütbe kıdemliliklerine
ait kademeler ve bu kademelerin üst derece maaş kademelerine sirayeti
subaylar hakkında EK-VI, astsubaylıktan subaylığa geçenler hakkında
EK-VII sayılı çizelgede gösterilmiştir. Kademe ilerlemesi suretiyle üst
rütbe maaşı almış olmak, üst rütbeye terfii gerektirmez.
c) Kademe ilerlemesinin nasıl yapılacağı ve onay makamları, Subay Sicil
Yönetmeliğinde gösterilir.
d) Bekleme süreleri sonunda üst rütbeye terfi eden subaylar, yeni rütbele-
rinin birinci kademesine de ilerlemiş olurlar.
Bekleme süreleri dışında rütbe terfii eden subaylar da yeni rütbelerinin bi-
rinci kademesine ilerlemiş sayılırlar. Bunların yeni rütbe kademe aylıkları
evvelki aylıklarından az olduğu takdirde aradaki fark kademe ilerlemesi suretiy-
le giderilinceye kadar evvelki aylıkları ödenmekte devam olunur.
e) (Değişik: 26/3/1982 - 2642/9 md.) Liyakatları üstlerince onanmış olan
kıdemli üsteğmenler, kıdemli yüzbaşılar ve kıdemli binbaşılar yükseldikleri
aylık derecelerinin birinci kademesine de ilerlemiş olurlar.
f) (Değişik: 3/7/1975 - 1923/20 md.) Muhtelif sebeplerle nasıp tarihleri
lehlerine düzeltilenlerin, yeni nasıp tarihlerine göre subaylar için EK - VI,
astsubaylıktan subay olanlar için EK - VII sayılı cetveldeki kademelere inti-
bakları yapılır.
g) (Mülga: 9/8/1993 - KHK - 499/36 md.)
h) (Ek: 21/7/2000 - KHK - 607/7 md.) Kademe ilerlemesi yapacak subaylardan görev
esnasında yaralanmaları sebebiyle uzun süreli tedaviye tâbi tutulanlardan o yıla ait sicil
notu olmayanlarda (a) bendindeki sicil notu şartı aranmaz. Bunların kademe ilerlemeleri
sicil notu ortalamasına göre yapılır.
IB - Askeri hakim ve yardımcıları:
Madde 46 - (Mülga: 17/7/1972 - 1611/2 md.)
BEŞİNCİ BÖLÜM
General ve Amiral Terfileri
I - Rütbe terfii:
Madde 47 - (Değişik: 7/7/1971-1424/16 md.)
Rütbe terfii şartları şunlardır:
a) Rütbeye mahsus bekleme süresini tamamlamış olmak,
b) (Değişik: 22/7/1981 - 2497/2 md.) Rütbeye mahsus en az bir yıllık sicili
bulunmak.
c) Üst rütbe kadrosunda 49 uncu maddedeki oranlar içinde açık bulunmak,
d) Yüksek Askeri Şüraca 54 üncü madde esaslarına göre seçilmiş olmak,
e) Subay Sicil Yönetmeliğinde belirtilen kıta hizmetini yapmış olmak,
f) (Değişik:1/5/1986 - 3282/3 md.) Korgeneral ve koramiralliğe yükselebilmek
için harp akademileri öğrenimini başarı ile bitirmiş bulunmak ve aynı zamanda
Kara Kuvvetlerinde muharip sınıfı general, Deniz Kuvvetlerinde güverte veya de-
niz sınıfı amiral ve Hava Kuvvetlerinde pilot sınıfı generali olmak.
Yukarıdaki şartları taşıyan general ve amiraller üst rütbeye terfi ettiri-
lirler.
II - Kademe ilerlemesi:
Madde 48 - General ve amirallerin kademe ilerlemesi yapılmaz.
III- General ve amiral miktarları:
Madde 49 - (Değişik: 28/6/1978-2159/2 md.)
General ve Amiral miktarları aşağıdaki esaslara göre saptanır.
a) Barışta, Türk Silahlı Kuvvetlerinde general - amiral kadroları (b) ben-
dinde gösterilen rütbe miktarlarına ait kontenjanları aşmamak, görev ve hizmet
ile kadro ve teşkilat ihtiyaçları da dikkate alınmak suretiyle Genelkurmay Baş-
kanlığınca saptanır.
b) (Değişik:29/7/1983-2870/3 md.) Barışta Silahlı Kuvvetlerdeki general ve
amiral miktarlarına ait rütbe kontenjanları aşağıdaki cetvelde gösterilmiştir.
Rütbeler K.K.K. Dz. K.K. (1) Hv.K.K.
------------------------ --------------- ----------- --------------
Orgeneral - Oramiral 9 (J. Dahil) 2 2
Korgeneral - Koramiral 20 5 8
Tümgeneral - Tümamiral 44 12 16
Tuğgeneral - Tuğamiral 96 28 32
---------------- -------- -------
T 0 P L A M: 169 47 58
Rütbeler J.Gn.K. (2)
------------------------ -------------
Orgeneral - Oramiral -
Korgeneral - Koramiral 3
Tümgeneral - Tümamiral 6
Tuğgeneral - Tuğamiral 18
----------
T 0 P L A M: 27
(Değişik son cümle: 19/4/2000-4564/2 md.) Amiral kontenjanlarından ikisi 2692 sayılı
Kanunla eklenen kontenjan miktarıdır.
c) (Değişik:22/7/1981-2497/3 md.) (b) bendindeki cetvelde gösterilen rütbe
miktarlarında her rütbenin yıllık kontenjanlarının eşit olması esastır. Ancak,
barışta lağv, tensik, teşkilatta vaki olabilecek değişiklik veya hizmet gerekle-
ri nedeniyle Genelkurmay Başkanının teklifi ve Yüksek Askeri Şüranın kararı ile
yukarıdaki cetvelde gösterilen rütbe miktarlarındaki genel toplam sayısı aynı
kalmak kaydı ile Tuğgeneral - Tuğamiral, Tümgeneral - Tümamiral rütbelerinde
değişiklik yapılabilir.
Değişiklik yapılan Tuğgeneral - Tuğamiral, Tümgeneral - Tümamiral rütbeleri-
ne ait yıl kontenjan miktarları buna göre yeniden düzenlenir. Ayrıca her terfi
yılı için yıllık kontenjan verilmesi mümkün olmayan Orgeneral - Oramirallerin
yıllık kontenjanlarının hangi yıllarda kullanılacağı kadro ve hizmet gerekleri
esas alınarak Yüksek Askeri Şüraca saptanır.
(Ek: 29/7/1983-2870/3 md.) Düzenlenen bu miktarlara göre terfi sırasına gi-
ren albaylardan tuğgeneral - tuğamiral olacakların yıl kontenjanının Kara, Deniz
ve Hava Kuvvetlerindeki sınıflara ve Jandarma Genel Komutanlığındaki dağılımı,
kadro ve hizmet gerekleri esas alınarak Genelkurmay Başkanının teklifi üzerine
Yüksek Askeri Şüraca tespit edilir.
----------------
(1) Bu cetvelin Deniz Kuvvetleri Komutanlığı sütunu, 19/4/2000 tarihli ve 4564 sayılı
kanunun 2 nci maddesiyle değiştirilmiş olup, metne işlenmiştir.
(2) Bu cetvelin Jandarma Genel Komutanlığı sütunu, 15/1/1998 tarihli ve 4323
Sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle değiştirilmiş olup, metne işlenmiştir.
(Değişik: 22/7/1981-2497/3 md.) Her yıl terfi sırasına girenlere, terfi ede-
cekleri rütbenin birinci yılına ait kontenjanlar verilmek suretiyle, bir üst
rütbeye terfileri sağlanır. Bu şekilde yapılan terfilerde o rütbeye ait Gene-
ral - Amiral miktarlarının tamamlanamadığı hallerde birinci yıl kontenjanı artı-
rılabilir. Şu kadar ki, yıl kontenjanı artırılarak terfi ettirilen General-Ami-
raller en geç üçüncü yılın sonunda rütbe bekleme süresinin sonuna kadar (b) ben-
dinde gösterilen miktarlar dışına çıkarılırlar ve rütbe bekleme süresi sonunda,
47 nci madde (f) bendi hükmü saklı kalmak şartıyla 54 üncü madde esaslarına göre
değerlendirmeye tabi tutulurlar.
d) (Değişik: 9/8/1993 - KHK-499/9md.) Hizmet ve görev ihtiyacı sebebiyle bu-
lundukları rütbede hizmete devam etmelerinde zaruret görülen muharip ve yardımcı
sınıf general ve amirallerden her yıl en fazla 36 general ve amiral, terfi için
yapılan yeterlik sıralamasında yıllık kontenjana göre yeterlik notu bir üst rüt-
beye yükseltilenlerden sonra gelmek şartıyla, Genelkurmay Başkanının teklifi ve
Yüksek Askeri Şüranın üçte iki çoğunluğunun kararı ile bir yıl daha aynı rütbede
hizmete devam edebilirler.
Bir üst rütbede yıllık kontenjanı olmayan gruplardaki general - amirallerin
aynı rütbede bir yıl daha hizmete devam edebilmeleri diğer kuvvetlerden yıllık
kontenjanı olan gruplardaki emsalinin terfi veya hizmete devam ederken aldığı
yeterlik notu kadar veya daha fazla not alması şartıyla, yukarıdaki fıkra hüküm-
lerine göre olur. Görev süreleri uzatılanlar 47 nci madde (f) bendi hükümleri
saklı kalmak kaydıyla müteakip yıl 54 üncü madde esaslarına göre yeniden değer-
lendirmeye tabi tutulur.
Normal rütbe bekleme süresi sonunda bu bendin birinci ve ikinci fıkraların-
daki esaslara göre, görev süresi uzatılarak bir yıl daha hizmete devam edenler,
aynı esaslara göre her yıl yeniden değerlendirilmek ve rütbeye mahsus yaş haddi-
ni geçmemek şartıyla üç yıl daha bulundukları rütbede hizmete devam ettirilebi-
lirler.Ayrıca bu bentteki hükümlere göre görev süresi uzatılarak hizmete devam
ettirilen tabip, yüksek mühendis, mühendis, askeri hakim ve öğretmen sınıfların-
dan olan tümgeneral-tümamiral, tuğgeneral-tuğamirallerden ihtiyaç duyulanlar
her yıl yeniden değerlendirilmek kaydıyla Genelkurmay Başkanının teklifi, Yüksek
Askeri Şura`nın üçte iki çoğunluğunun kararı ile rütbesinin yaş haddine kadar
hizmete devam ettirilebilirler.
Zaruri hallerde hizmetin gereklerine göre Genelkurmay Başkanının teklifi ve
Yüksek Askeri Şüranın kararı ile bu bendin birinci, ikinci ve üçüncü fıkraları
uyarınca hizmete devam ettirilen general ve amiral miktarı 47`ye kdar arttırıla-
bilir.
Yukarıdaki fıkralara göre hizmete devamına karar verilen general - amiraller
(b) bendinde gösterilen miktarlar dışına çıkarılırlar.
e) Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görevli general-ami-
raller ile, Gülhane Askeri Tıp Akademisinde görevli öğretim üyesi general - ami-
raller ve Üniversiteler Kanununa göre Doçent ve Profesör unvanını kazanmış olup,
Türk Silahlı Kuvvetlerinin diğer öğrenim kurumlarında görevli general- amiraller
(b) bendinde gösterilen miktarlar dışına çıkarılarak özel kanunlarına göre hiz-
mete devam ederler.
f) (Değişik:9/8/1993-KHK-499/9 md.)Bekleme süreleri sonunda terfi ettirile-
meyen general ve amiraller emekliye sevk edilir.
Bunlardan:
I-Bekleme ve görev süresi sonunuda emekliye sevk edilen veya bu süreler
içerisinde kendi isteği üzerine emekliye ayrılan orgeneral-oramiraller,
II-Bekleme süresi sonunda,Kadrosuzluk sebebiyle terfi ettirilemeyerek emek-
liye sevk edilen general ve amiraller,
III-Bu maddenin (d) bendi gereğince aynı rütbede hizmete devam ettirilerek
kadrosuzluk nedeniyle,bir üst rütbeye terfi ettirilmeyip emekliye sevk edilen
general ve amiraller,
IV-47 nci maddenin (f) bendine göre korgeneral-koramiralliğe yükselemeyen ve
bekleme süresi sonunda emekliye sevk edilen tümgeneral-tümamiraller,
V - Yaş haddinden emekliye ayrılan general- amiral ve albaylar ile,
VI - Kadrosuzluk nedeniyle yaş haddinden önce emekliye sevk edilen albay,
yarbay, binbaşı ve yüzbaşılara,
Emekliye sevk edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren, orgeneral
aylığının (ek gösterge dahil); yüzbaşılara %30`u, binbaşılara %50`u, yarbaylara
%55`i, albaylara %70`si,tuğgeneral-tuğamirallere %75`i,tümgeneral-tümamirallere
% 80`si, korgeneral-koramirallere % 90`ı, orgeneral-oramirallere % 100`ü oranın-
da kadrosuzluk tazminatı rütbelerinin ve makamının yaş haddinden az olmamak üze-
re 65 yaşına kadar olan sürede Emekli Sandığınca ödenir. Ancak bu suretle veri-
lecek emekli aylığı ve kadrosuzluk tazminatının toplamı, Silahlı Kuvvetlerde gö-
revli aynı rütbedeki bütün emsalinden en az istihkak, tazminat ve aylık alanın
eline geçenden fazla olamaz. (1)
Emekli Sandığı 3 aylık devreler halinde bu meblağı faturası karşılığında
Hazineden tahsil eder.
Bu tazminatlar vergiye tabi değildir ve yaş haddinden önce ölenlerin varis-
lerine intikal etmez.
g) Kazai kararlarla bir üst rütbeye yükselen albay ve general - amirallerden
ancak kadrosuzluk nedeniyle (Bekleme süresini doldurmadan) emekliye sevkedilen-
lere de yeni rütbesi üzerinden (f) bendindeki esas ve usullere göre kadrosuzluk
tazminatı verilir.
h) (Değişik birinci fıkra: 29/7/1983 - 2870/3 md.) Genelkurmay Başkanı, Ka-
ra, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlığı yapmış orgeneral-oramiraller arasından
Bakanlar Kurulunun teklifi üzerine Cumhurbaşkanınca atanır ve (b) bendinde gös-
terilen miktarlar dışında tutulur. Genelkurmay Başkanlığına atanan orgeneral-or-
amirallerin yaş haddi 67 olup, bu görevde kalış süreleri 4 yıldır. Görevdeki ka-
lış sürelerinin tespitinde, atanmış bulundukları yılın 30 Ağustos tarihi esas
alınır.
Genelkurmay Başkanının başka bir göreve atanması veya emekliye ayrılması,
atanmasındaki usule göre yapılır.
Genelkurmay Başkanlığının boşalması halinde, en geç 45 gün içinde atama
yapılır.
i) (Değişik birinci fıkra: 29/7/1983-2870/3 md.) Kuvvet Komutanlığına
atanan orgeneral-oramiraller 2 yıl bu görevde kalabilirler. Bu süre, Genelkurmay
Başkanının teklifi, Milli Savunma Bakanının inhası, Başbakanın imzalayacağı ve
Cumhurbaşkanının onaylayacağı kararname ile bir yıl daha uzatılabilir. Görevdeki
kalış sürelerinin tesbitinde, atanmış bulundukları yılın 30 Ağustos tarihi esas
alınır.
Ancak bu süreler içinde rütbeye mahsus yaş haddini geçemeyecekleri gibi, ge-
rektiğinde atanma usulüne uygun bir işlemle Kuvvet Komutanlığı görevinden alına-
bilirler.
Kuvvet Komutanlığı esnasında rütbe bekleme süresi dolan orgeneral-oramiral-
ler (b) bendinde belirtilen miktarlar dışına çıkarılırlar.
j) (Ek: 24/5/1983-2825/1 md.) Hizmet ve görev ihtiyacı nedeniyle hizmete
devam etmelerinde zaruret görülen orgeneral veya oramirallerin rütbe bekleme
süreleri, Genelkurmay Başkanının teklifi, Milli Savunma Bakanı ile Başbakanın
imzalayacağı ve Cumhurbaşkanının onaylayacağı müşterek kararname ile bir yıla
kadar uzatılabilir. Bu suretle hizmete devam edecek orgeneral-oramiral sayısı
birden fazla olamaz.
Bu süre içinde rütbeye mahsus yaş haddini geçemeyecekleri gibi gerektiğinde
rütbe bekleme süresinin uzatılması usulüne uygun bir işlemle emekliye sevk edi-
lebilirler.
------------------
(1) 28/8/2000 tarihli ve 629 sayılı KHK ile; bu bentte geçen "%9`u" ibaresi "%30`u",
"%10`u" ibaresi "%50`si", "%11`i" ibaresi "%55`i", "%12`si" ibaresi "%70`i",
"%15`i" ibaresi "%75`i, "%20`si" ibaresi "%80`i", "%25`i" ibaresi "%90`ı" ve "%30`u"
ibaresi "%100`ü" olarak değiştirilmiş daha sonra söz konusu KHK 5/4/2001
tarih ve 4635 sayılı Kanun ile Kanunlaşmış ve metne işlenmiştir.
Bu şekilde hizmete devam ettirilen orgeneral-oramiraller (b) bendinde gös-
terilen miktarlar dışına çıkarılır. (1)
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli Nedenlerle Silahlı Kuvvetlerden Ayrılacak
Subaylar Hakkında Yapılacak İşlem
Madde 50 - (Değişik: 7/7/1971-1424/18 md.)
(Değişik birinci fıkra:28/6/2001-4699/7 md.) Kadrosuzluk, yetersizlik, disiplinsizlik,
ahlakî durum veya (d) bendindeki suçlardan hükümlülük nedeni ile aşağıda belirtilen
esas ve şartlar dahilinde subaylar hakkında Silâhlı Kuvvetlerden ayırma işlemi yapılır.
a) (Değişik: 9/8/1993-KHK-499/10md.)Kadrosuzluk nedeniyle ayırma:
41 inci maddede öngörülen hizmet ihtiyaç kadrosunu uygulayabilmek amacıyla;
1. Diğer terfi şartlarını haiz olduğu halde bir üst rütbede kadro açığı bu-
lunmaması nedeniyle, takip eden yıllarda da terfi edemeyen yüzbaşılar subay-
lıktaki 21 inci, binbaşılar subaylıktaki 22 nci, yarbaylar subaylıktaki 25 in-
ci fiili hizmet yılını doldurduklarında emekliye sevk edilirler.
Gecikmeli olarak bir üst rütbeye terfi eden yüzbaşılar, binbaşı rütbesinde
22 nci,binbaşılar ise yarbay rütbesinde 25 inci subaylık hizmet yılını doldur-
salar dahi emekliye sevk edilmezler ve bu rütbelerin normal bekleme süresi so-
nuna kadar hizmete devam ettirilirler.Bunlar yeni rütbelerinin bekleme süresi
sonunda ve izleyen 2 yılda 3 defa değerlendirmeye tabi tutulurlar ve terfi e-
demedikleri takdirde emekliye sevk edilirler.
Binbaşı ve yarbay rütbelerinde terfi şartlarını haiz oldukları halde terfi
edemeyip bekleyenlerin miktarı, 41 inci madde esaslarına göre o rütbenin tespit
edilen kadrosunun yüzde 10`unu geçemez; geçtiği takdirde, derece ve kademesine
bakılmaksızın en eski nasıplılardan ve yeterlik durumu en düşük olanlardan baş-
lanmak suretiyle yeteri kadarı emekliye sevk edilir.
2. Bekleme süresi sonunda veya sonraki yıllarda bir üst rütbeye yükselemeyen
albayların subaylığa nasıpları en eski ve aynı nasıplı olanları arasında, önce-
likle 38 ve Ek- 1 inci maddelerde belirtilen terfi şartlarını haiz olmayanlardan
başlamak üzere yeteri kadarı emekliye sevk edilir.
Bu şekilde emeklilik işlemine terfi şartlarını taşımayan, Yüksek Askeri Şü-
ra`ca tuğgeneral-tuğamiral yıl kontenjanı verilen sınıflarda oldukları ve rütbe
terfi şartlarını taşıdıkları halde üst rütbe kadrosunda açık bulunmadığı için
terfi edememiş olan, terfi şartlarını taşıdıkları halde Yüksek Askeri Şüraca
tuğgeneral-tuğamiral yıl kontenjanı verilmeyen sınıflarda oldukları için Yüksek
Askeri Şüra`ca değerlendirmeye girmeyen albayların, sicil notu ortalaması en dü-
şük olanlardan başlanır.
---------------
(1) Bu hükmün uygulanmasında ek 5 inci maddeye bakınız.
b) (Değişik: 17/4/1975-1876/2 md.) Yetersizlik nedeniyle ayırma;
1. Rütbe bekleme süresi sonunda veya sonraki yıllarda sicil notu ortalaması
sicil tam notunun % 50 sinden aşağı düşen yüzbaşı ve binbaşılar ile % 60 ının
altına düşen yarbay ve albaylar,
2. Subay Sicil Yönetmeliğinde gösterilen esaslara göre kendisinden istifade
edilemeyeceği sıralı sicil üstlerinin düzenleyeceği sicil belgesi ile anlaşılan
subaylar;
Hakkında hizmet sürelerine bakılmaksızın T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümle-
ri uygulanır.
c) Disiplinsizlik veya ahlaki durum sebebiyle ayırma:
Disiplinsizlik veya ahlaki durumları sebebiyle Silahlı Kuvvetlerde kalmaları
uygun görülmeyen subayların hizmet sürelerine bakılmaksızın haklarında T.C.
Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır.
d) (Ek:28/6/2001-4699/7 md.) Aşağıda belirtilen suçlardan hükümlü olma nedeniyle
ayırma :
Ertelenmiş, para cezasına veya tedbire çevrilmiş, affa uğramış olsalar bile, Devletin
şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, 1632 sayılı Askerî Ceza Kanununun 131 inci
maddesinin birinci fıkrasının az vahim hali hariç basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet,
hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas, iftira gibi yüz
kızartıcı veya şeref ve haysiyet kırıcı nitelikteki suçlardan veya istimal ve istihlâk
kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma suçlarından
hükümlü olan subaylar hakkında, hizmet sürelerine bakılmaksızın Türkiye Cumhuriyeti
Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır.
(Değişik: 29/7/1983-2870/4 md.) Bu sebeplerin neler olduğu ve bunlar hakkın-
da sicil belgelerinin nasıl ve ne zaman tanzim edileceği, nerelere gönderilece-
ği, inceleme ve sonuçlandırma ile gerekli diğer işlemlerin nasıl ve kimler tara-
fından yapılacağı subay sicil yönetmeliğinde gösterilir. Bu gibi subaylardan du-
rumlarının Yüksek Askeri Şüra tarafından incelenmesi Genelkurmay Başkanlığınca
gerekli görülenlerin Silahlı Kuvvetlerden ayırma işlemi, Yüksek Askeri Şüra ka-
rarı ile yapılır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Değerlendirme Kurulları
I - Değerlendirme kurullarının teşkili:
Madde 51 - (Mülga: 7/7/1971 - 1424/19 md.)
II- Terfi işlemi:
Madde 52 - (Mülga: 7/7/1971-1424/19 md.)
III - Değerlendirme kurulları üyelerinin nitelikleri:
Madde 53 - (Mülga: 7/7/1971-1424/19 md.)
Albaylarla general ve amirallerin terfi işlemleri:
Madde 54 - (Değişik birinci fıkra: 29/9/1988-3475/8 md.) Yüksek Askeri Şüra,
Kuvvet Komutanlıklarından ve Jandarma Genel Komutanlığından 38 inci maddenin
ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince gönderilen ve o yıl tuğgeneral-tuğamiral
yıl kontenjanı tespit edilen sınıflardan olan albaylar ile terfi sırasındaki ge-
neral ve amirallerin şahsi dosyalarını ve rütbedeki sicil belgelerini (albayla-
rın teğmenlikten itibaren, general ve amirallerin generallik ve amirallik sicil
belgelerini) inceliyerek Subay Sicil Yönetmeliğinde gösterilen esaslara göre
değerlendirme notu verir. Tespit edilen yeterlik notuna göre en üstün yeterlik
notu alanlardan başlanmak üzere yeterlik sıralaması yapılır. Yeterlik notu, ye-
terlik tam notunun % 85 ve daha yukarısı olan albay, general ve amirallerden ye-
terlik notu en yüksek olandan itibaren kadro ihtiyacı kadarı bir üst rütbeye
terfi ettirilir.
(Değişik: 22/7/1981 - 2497/5 md.) Ancak, bir üst rütbeye yükselecek Tuğgene-
ral - Tuğamiral, Tümgeneral - Tümamiral ile Korgeneral - Koramiral sayısı, yük-
selecekleri rütbenin birinci yıl kontenjanına eşit veya az ise, bunların üst
rütbeye yükseltilme durumları Yüksek Askeri Şüra üyelerinin üçte ikisinin kabu-
lüne bağlıdır.
(Ek: 3/7/1975 - 1923/23 md.) Savaş hali ilanından itibaren bu Kanunda öngö-
rülen Yüksek Askeri Şüraya ait görev ve yetkiler Genelkurmay Başkanına intikal
eder.
V - Değerlendirme kurullarının çalışmaları:
Madde 55 - (Mülga: 7/7/1971 - 1424/21 md.)
VI - Değerlendirme kurul üyelerinin bağımsızlığı:
Madde 56 - (Mülga: 7/7/1971 - 1424/21 md.)
Yönetmelik:
Madde 57 - (Değişik: 7/7/1971 - 1424/22 md.)
Yüksek Askeri Şüranın terfi işlemlerine ait çalışma usulleri ve kararlarını
nasıl alacağı, sair hususlar Subay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Özel Hükümler
I - Savaş takdirnamesi alanlar:
Madde 58 - Savaş takdirnamesi alan subaylara bir defaya mahsus olmak üzere
iki yıl kıdem verilir. Savaş takdirnamesine hak kazananlardan ölenlerin kıdemle-
ri verilerek bu kanunda aranan kademe ve rütbe terfii şartlarına bakılmaksızın
terfileri yapılır ve yeni duruma göre dul ve yetimlerine emekli maaşı bağlanır.
II- Esir subaylar:
Madde 59 - Esir düşen subayların esir düştüklerine dair kıta ve kurum amir-
lerince veya bunların yokluğunda üstlerince; yer, tarih ve olay belirtilmek su-
retiyle tanzim edilecek raporlara göre:
a) Esarette bulundukları sürece suç işledikleri esir subaylar içindeki en
yüksek rütbeli veya kıdemli subayın yazılı bildirisi veya esarette bulunanlar
tarafından imzalı olarak yapılan ve belgeye dayanan ihbarlar üzerine Milli Sa-
vunma Bakanlığınca teşkil edilecek kurul raporuna göre suçlu görülenler askeri
yargı organlarına sevk edilir. Yargılama sonucu mahküm olanlar hakkında 36 ncı
madde hükümleri uygulanır.
b) Esaretten dönen subaylardan terfie engel halleri olmadığı anlaşılanlarla,
isnat olunan suçları sabit olmıyanlardan:
1. Esir düşmeden evvel terfi şartlarını kazanmış olanlar derhal terfi etti-
rilerek nasıpları emsal tarihine götürülür.
2. Normal bekleme sürelerini doldurmuş olanlar esir düşmeden evvel terfi
şartlarını kazanmamış iseler, 2 yıllık sicili sağlanıncaya kadar bekletildikten
sonra sicil notu ortalamaları ve değerlendirme notlarına göre aynı rütbedeki di-
ğer terfi edecek subaylarla yeterlik gruplamasına girer ve terfi işlemine tabi
tutulurlar. Terfie hak kazandıkları takdirde terfileri yapılır ve nasıpları em-
sal tarihine götürülür.
3. Emsallerinden bir rütbeden fazla geri kalmış olanlar, her rütbede 2 yıl-
lık sicil sağlanıncaya kadar bekletildikten sonra sicil notu ortalamalarına ve
değerlendirme notlarına göre aynı rütbedeki diğer terfi edecek subaylarla yeter-
lik derecelemesine girer ve terfi işlemine tabi tutulurlar. Terfie hak kazandık-
ları takdirde terfileri yapılır ve nasıpları emsal tarihine götürülür.
c) Yukarıdaki esaslara göre yapılacak terfilerde kadro münhali aranmaz.
III - Harb gaibi subaylar:
Madde 60 - Harb gaibi olup da sonradan dönen subaylar 59 uncu maddenin (a)
bendi uyarınca askeri yargı organlarına sevk edilirler. Neticede beraet edenle-
rin terfileri esir subaylar hakkındaki esaslara göre yapılır.
IV - Enterne edilen subaylar:
Madde 61 - Yabancı devletler tarafından enterne edildiği mahkeme kararı ile
sabit olan subaylar hakkında 59 uncu madde hükümleri uygulanır.
V - Sıhhi izin süresi içinde terfi sırasına giren subaylar:
Madde 62 - Bulundukları rütbelerde terfi şartlarını tamamlamış ve terfi için
gerekli yeterlik derecesine girmiş subayların sıhhi izin sürelerine tabi bulun-
maları terfilerine engel teşkil etmez.
Sıhhi izin süreleri bekleme sürelerinden sayılır.
VI - Sınıfı değişen subaylar:
Madde 63 - Çeşitli sebeplerle sınıf değiştiren subaylarla fakülte ve yüksek
okullarda okuyanların terfilerinin ne şekilde yapılacağı Subay Sicil Yönetmeli-
ğinde gösterilir.
VII - Fakülte ve yüksek okullardan mezun olanların nasbı:
Madde 64 - (Değişik:28/6/2001-4699/8 md.)
Silâhlı Kuvvetler hesabına fakülte veya yüksek okullardan mezun olup subay
nasbedilenlerin subaylık nasıpları hangi tarihlerde olursa olsun kademe ilerlemesi
veya üst rütbeye yükselmelerinde esas olacak nasıpları fakülte veya yüksek
okullardan mezun oldukları takvim yılının 30 Ağustos tarihidir. Askerlik hizmeti sırasında
veya müteakiben muvazzaf subay nasbedilenlerin subaylık nasıpları hangi tarihte
olursa olsun, kademe ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerinde esas olacak
nasıpları 35 inci madde gereğince nasıplarının götürüldüğü takvim yılının 30 Ağustos
tarihidir.
VIII - Açığa çıkarılan, tutuklanan veya firar ve izin tecavüzünde bulunan,
cezası infaz edilmekte olan subaylar hakkında yapılacak işlem:
Madde 65 - Açığa alınan veya tutuklanan subay ve askeri memurlar hakkında
aşağıdaki esaslara göre işlem yapılır:
a) (Değişik: 26/3/1982 - 2642/10 md.) Haklarında ölüm veya ağır hapis ceza-
sını gerektiren veya yüz kızartıcı bir suçtan ya da taksirli suçlar hariç olmak
üzere 5 yıl ve daha fazla hapis cezasını gerektiren bir cürümden veya emre ita-
atsizlikte ısrar, üste veya amire fiilen taarruz, üste veya amire hakaret, muka-
vemet suçlarından dolayı kamu davası açılanlar mensup oldukları bakanlıklarca
açığa çıkarılabilirler.
Ancak, emre itaatsizlikte ısrar, üste veya amire fiilen taarruz, üste veya
amire hakaret, mukavemet suçlarında; nezdinde mahkeme kurulan kıta komutanı veya
kurum amiri tarafından fiilin işleniş şekli, niteliği ve disiplini ihlal derece-
si bakımından açığa alınmayı gerektirip gerektirmediği hakkında bir görüş bildi-
rilmişse bu görüş de dikkate alınır.
b) (Değişik: 26/3/1982 - 2642/10 md.) (a) bendi gereğince açığa çıkarılanlar
yapmakta oldukları görevden alıkonulurlar ve kendilerine başka görev verilmez.
c) (Değişik: 26/3/1982 - 2642/10 md.) Bunlardan;
1. (Değişik:28/6/2001-4699/9 md.) Yargılama sonunda beraatlerine, haklarındaki
kamu davasının her ne sebeple olursa olsun ortadan kaldırılmasına veya
duruşmanın tatiline veya davanın düşmesine veya kamu davasının reddine veya
Türk Silâhlı Kuvvetlerinden ilişiklerinin kesilmesini gerektirmeyecek şekilde
hükümlülüklerine karar verilenlerin açıkları, haklarındaki kararın kesinleşmesi
beklenmeksizin kaldırılır.
2. Soruşturmaya konu olan fiillerinin hizmetlerine devama engel olmadığı an-
laşılanların açıkları, haklarında karar verilmesi beklenmeksizin kaldırılabilir.
d) (Değişik:28/6/2001-4699/9 md.)Hükmün aleyhe bozulması ve mahkemece bu
bozmaya uyulması veya duruşmanın tatiline dair kararın ortadan kalkması
veya Türk Silâhlı Kuvvetlerinden ilişiklerinin kesilmesini gerektirecek şekilde
hükümlülüklerine karar verilmesi hallerinde de (a) bendi hükmü uygulanır.
e) (Değişik: 26/3/1982 - 2642/10 md.) Terfi sırasına girenlerden;
1. Açıkta bulunanların,
2. Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişkilerinin kesilmesini gerektirmeyecek
şekilde hürriyeti bağlayıcı bir cezaya mahküm olmaları nedeniyle veya (c) bendi-
nin (2) numaralı alt bendine göre açıkları kaldırılmış olup da henüz hükümleri
kesinleşmemiş olanların,
3. (Değişik: 29/7/1983 - 2870/6 md.) Tutuklu bulunan ya da tahliye edilmekle
beraber kovuşturma veya duruşması devam eden veya hakkında verilen hüküm henüz
kesinleşmemiş bulunanların,
4. Kısa süreli kaçma ve izin süresini geçirme hariç, firar veya izin teca-
vüzünde bulunmuş olanlar ile firar veya izin tecavüzüne devam edenlerin,
Terfileri ve kademe ilerlemeleri yapılmaz.
Bu gibilerin terfi ve kademe ilerlemesi işlemlerinin ne şekilde yapılacağı
subay sicil yönetmeliğinde gösterilir.
f) (Değişik:26/3/1982 - 2642/10 md.) Açığa alınan ya da tutuklananlar;
1) Hizmet eri tazminatından ve bu Kanunda öngörülen aile yardım ödeneği,
mahrumiyet yeri ödeneği, doğum yardım ödeneği, ölüm yardım ödeneği, tedavi ve
cenaze masrafları, yakacak yardımı, giyecek ve yiyecek (tayın bedeli) yardımı,
tahsil bursları ve yurttan faydalanma, lojmandan faydalanma hükümlerinden yarar-
lanmaya devam ederler.
2. Açığa alınanlara, açıkta kaldıkları sürece aylıklarının üçte ikisi, tu-
tuklulara ise yarısı ayrıca ödenir. Ancak, bu gibilerden haklarında kovuşturmaya
yer olmadığına, muhakemenin menine, beraate, her ne sebeple olursa olsun kamu
davasının düşmesine veya ortadan kaldırılmasına karar verilenlerin ödenmeyen
veya noksan ödenen her türlü özlük hakları ödenir.
g) (Değişik: 3/7/1975 - 1923/25 md.) Firar veya izin tecavüzünde bulunanla-
rın bu fiillerinin başladığı tarihten itibaren aylık, hizmet ve makamla ilgili
ödenek ve tazminatları kesilir. Ancak, kısa süreli kaçma ve izin süresini geçir-
me veya mazerete dayalı olduğu adli mercilerce verilmiş kararlarla saptanan izin
tecavüzlerinde kesilen aylık ve makamla ilgili ödenek ve tazminatları geri veri-
lir.
h. (Değişik: 3/7/1975 - 1923/25 md.) Hapis veya ağır hapis cazalarının infa-
zı sırasında subaylar er gibi iaşe edilir. Bunlara maaş ile hizmet ve makamları-
na ilişkin ödenek ve tazminatları verilmez.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
I - Genelkurmay Başkanının yaş haddi ve görev süresi:
Madde 66 - (Mülga: 28/6/1978 - 2159/4 md.)
ALTINCI KISIM
Astsubaylar (1)
BİRİNCİ BÖLÜM
Kaynak ve Yetiştirme
I - Kaynak:
Madde 67 - (Değişik: 7/7/1971-1424/24 md.)
Silahlı Kuvvetler için muvazzaf astsubay kaynakları astsubay okullarıdır.
Astsubay okulları; astsubay hazırlama okulları ve astsubay sınıf okulları
olmak üzere ikiye ayrılır.
II - Yetiştirme:
Madde 68 - Muvazzaf astsubay olacaklarda aranacak şartlar ile astsubay okulu
öğrencileri hakkında uygulanacak esaslar aşağıda gösterilmiştir:
a) (Değişik: 26/3/1982 - 2642/11 md.) Muvazzaf astsubay olabilmek için en az
ortaokul veya bir mesleğe yönelik olmayan ve Genelkurmay Başkanlığınca tespit
edilecek liselerin ortaokullarından mezun olmak ve 3 yıl süreli Astsubay Hazır-
lama Okulunu bitirdikten sonra astsubay sınıf okulunda tabi tutulacağı bir yıl-
dan az olmayan öğrenim ve eğitimi bitirmek ve 18 yaşını tamamlamış olmak şart-
tır. Ancak bu öğrenim ve eğitim süresini bitirdikleri tarihte 18 yaşını doldur-
mamış olanlar Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre kazai rüşt kararı almak şar-
tıyla muvazzaf astsubay olabilirler.
(Değişik: 21/7/2000-KHK-607/8 md.) Yukarıda belirtilen kaynak, kuvvetlerin muvazzaf
astsubay ihtiyacını karşılamadığı takdirde, Genelkurmay Başkanlığınca tespit edilecek
fakülte, yüksekokul ve meslek yüksekokulları ile en az lise veya dengi okulları kendi
nam ve hesabına okuyarak bitirmiş olanlardan veya aynı öğrenimi görmüş olup da
askerlik görevine başlamış erbaş ve erlerden istekli olmak ve 24 yaşından büyük
olmamak şartıyla astsubay sınıf okullarında en az bir öğrenim yılı öğrenim ve eğitimi
başarıyla bitirenlerden tamamlanır. Bunlardan astsubay nasbedilenlerin askerlik
hizmetinde geçen süreleri kıdemlerinden sayılır ve nasıpları buna göre düzeltilir. Bu
şekilde bulunacak nasıplarına göre terfi ve kademe ilerlemesine esas olacak nasıpları,
nasıplarının götürüldüğü takvim yılının 30 Ağustos tarihidir. Nasıp düzeltilmesinden
dolayı maaş ve maaş farkları ödenmez, diğer özlük hakları verilmez. Ancak, sınıf
okullarından çeşitli nedenlerle ilişiği kesilenlerin okulda geçirdikleri süreler
hizmetlerinden sayılmayıp tekrar kıtaya sevk edilerek askerlik yükümlülükleri
tamamlatılır.
Sağlık sınıfı muvazzaf astsubay yetiştirilenlerin ders programları, Silahlı
Kuvvetlerin özellikleriyle sağlık meslek liselerinin ders programları dikkate
alınarak düzenlenir. Bu şekilde yetiştirilen astsubaylar sağlık meslek liseleri
mezunlarına muadil sayılırlar ve diplomaları Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığın-
ca onaylanır.
b) Astsubay okullarına girişte aranacak nitelikler, okulların öğrenim, eği-
tim süre ve şekilleri, öğrencilerin azami öğrenim süresiyle görev ve sorumluluk-
ları ve ilgili diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir.
c) Astsubay okulu öğrencilerinin ihtiyaçları Devlet tarafından karşılanır.
d) Astsubay okulu öğrencileri aşağıdaki hallerde öğrencilik niteliğini
kaybederler:
1. Bu kanun hükümlerine göre çıkarılacak yönetmelikte tespit edilecek ahlak
notunu kaybedenler.
--------------
(1) Astsubaylar için ek 21 nci maddeye bakınız.
KANUNLAR, KASIM 1993 (Ek - 18)
2. Yönetmelikte tespit edilecek esaslar dahilinde askeri öğrencilik niteli-
ğini kaybettiklerine dair disiplin kurullarınca haklarında karar verilenler,
3. Öğrenimlerini bu kanun gereğince çıkarılacak yönetmelikte belirtilecek
süre içinde tamamlıyamıyanlar,
4. Sağlık kurullarınca verilecek raporlara göre askeri öğrenci olarak öğre-
nimine devam imkanı kalmıyanlar,
5. Mahkeme kararı ile öğrencilik hukukunu kaybederler,
6. (Ek:7/12/1989 - 3593/6 md.) Yönetmelikte tespit edilecek giriş koşulları-
na uymadıkları sonradan anlaşılanlar.
e) Bu maddenin (d) bendi gereğince öğrencilik niteliğini kaybedenlerin ili-
şikleri kesilir.
Sağlık sebebi dışında ilişikleri kesilenlere Devletçe yapılan masraf faizi
ile birlikle ödettirilir.Bu borçları askerlik hizmetleri süresince tehir edilir.
(Değişik: 7/12/1989 - 3593/6 md.) (d) bendinin (4) numaralı alt bendinde ya-
zılı hal hariç olmak üzere öğrencilikle ilişkisi kesilenler, muvazzaf subay veya
astsubay olarak tekrar Silahlı Kuvvetler hizmetine alınmazlar.
f) Astsubay okulu öğrencilerinin ilişiklerinin kesilmesi ve ilişikleri kesi-
lenler ile ilgili diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir.
YEDİNCİ KISIM
Astsubay Sınıflandırması
I- Sınıflar:
Madde 69 - (Değişik:19/4/2000-4564/3 md)
Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup astsubayların sınıfları ve bu sınıflardan hangilerinin muharip, hangilerinin yardımcı sınıflara dahil bulunduğu 21 inci madde esaslarına göre tespit edilir ve Astsubay Sınıflandırma Yönetmeliğinde gösterilir.
II - Sınıflandırma:
Madde 70 - Astsubayların sınıflandırılması hakkında 22 nci madde esasları
uygulanır.
a) İlk sınıflandırma:
Madde 71 - Astsubay adayı öğrencilerin sınıflara ayrılması hakkında 23 üncü
madde esasları uygulanır.
b) Yeniden sınıflandırma:
Madde 72 - Astsubayların yeniden sınıflandırılması hakkında (d) bendi hariç
olmak üzere 24 üncü madde esasları uygulanır.
III - Sınıflandırma kurulları ve sınıflandırma yönetmeliği:
Madde 73 - Astsubay sınıflandırma kurulları ve Sınıflandırma Yönetmeliği
hakkında 25 inci madde esasları uygulanır.
SEKİZİNCİ KISIM
Astsubay Meslek İçi Eğitimi
I - Meslek içi eğitimi:
Madde 74 - Astsubayların meslek içi eğitimleri hakkında 26 ncı madde esas-
ları uygulanır.
II - Muharip sınıf astsubayların karargahta görevlendirilmesi:
Madde 75 - Muharip sınıf astsubaylar başçavuş olmadan kurum ve karargahlarda
idari işlerde görevlendirilemezler.
DOKUZUNCU KISIM
Astsubay Terfileri
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
I - Kapsam:
Madde 76- Silahlı Kuvvetlere mensup astsubayların; rütbeleri, bekleme süre-
leri, nasıpları, rütbe ve kademe terfi şartları bu kanun hükümlerine tabidir.
II- Rütbeler:
Madde 77 - Silahlı Kuvvetlerdeki astsubay rütbeleri aşağıda gösterilmiştir.
Astsubay çavuş
" Kıdemli çavuş
" Üstçavuş
" Kıdemli üstçavuş
" Başçavuş
" Kıdemli Başçavuş
III- Bekleme süreleri:
a) Barış zamanına ait normal bekleme süreleri:
Madde 78 - Astsubayların normal bekleme süreleri aşağıda gösterilmiştir:
Rütbeler Normal bekleme süreleri
--------------------------------- -----------------------
Astsubay çavuş 3 yıl
" Kıdemli çavuş 3 yıl
" Üstçavuş 3 yıl
" Kıdemli üstçavuş 3 yıl
" Başçavuş 6 yıl
" Kıdemli başçavuş 6 yıl
b) En az bekleme süreleri:
Madde 79 - Savaşta ve milletlerarası taahhütler icabı savaşlara katılanlar
için Genelkurmay Başkanının göstereceği lüzum üzerine Milli Savunma Bakanının
teklifi ve Bakanlar Kurulu kararı ile normal bekleme süreleri yarısına kadar in-
dirilebilir. Bu indirme sonucunda bir yıldan artan miktarlar tam yıla çıkarılır.
(Değişik: 21/7/2000 - KHK - 607/9 md.) Üstün başarı kıdemi alan üstçavuş, kıdemli üstçavuş ve başçavuşların normal bekleme süreleri bir yıl eksiktir.
(Ek: 3/7/1975 - 1923/27 md.) Öğrenim süreleri astsubay hazırlama okulların-
dan yıl olarak fazla olan okulları bitiren astsubaylarla bir yıldan fazla süreli
astsubay sınıf okullarını saptanan öğrenim süresinde bitirenlerin astsubay ça-
vuşlukta bekleme süreleri fazla olan öğrenim süreleri kadar eksiktir.
(Değişik:28/6/2001-4699/10 md.)
Genelkurmay Başkanlığınca tespit edilecek fakülte, yüksek okul veya meslek
yüksek okullarını bitirdikten sonra muvazzaf astsubay olmak için başvuranlardan;
astsubay sınıf okullarında en az bir öğretim yılı öğrenim ve eğitimi başarıyla bitirip
astsubay nasbedilenlerin, hazırlık sınıfı veya sınıfta kalmaları hariç fakülte, yüksek okul
veya meslek yüksek okullarındaki öğrenim süreleri rütbe bekleme sürelerinden
düşülür. Bunların hangi rütbelerde ne kadar eksik bekletilecekleri yönetmelikte
gösterilir.
c) En çok bekleme süreleri:
Madde 80 - (Değişik:9/8/1993-KHK-499/13 md.) Astsubayların 78 inci maddede
gösterilen normal bekleme süreleri dışında her rütbede kalabilecekleri süre,bu
Kanundaki esaslar dahilinde o rütbenin yaş haddine kadar olan süredir.
IV - Terfi zamanı:
Madde 81 -Astsubayların terfi zamanı hakkında 33 üncü madde hükmü uygulanır.
İKİNCİ BÖLÜM
Nasıp
I - Astsubaylığa nasıp:
Madde 82 - (Değişik: 3/7/1975 - 1923/27 md.)
Astsubaylığa nasıp ve rütbe terfileri, Kuvvet Komutanının (Jandarma astsu-
bayları için Jandarma Genel Komutanının) teklifi ve Genelkurmay Başkanının
lüzum göstermesi üzerine, Milli Savunma Bakanı (J., Astsb. için İçişleri Bakanı)
onayı ile yapılır. Astsubay Sınıf Okullarında en az 1 öğrenim yıllık mesleki
öğrenim ve eğitimi başarı ile bitirenler Astsb. Çvş. nasbedilirler. Nasıpları
Sınıf Okullarını bitirdikleri takvim yılının 30 Ağustos`una götürülür.
Bir öğrenim yılından fazla süreli sınıf okullarını saptanan öğrenim süresin-
de bitirenlerin Astsb. Çvş. luğa nasıpları 1 öğrenim yılı öğrenim gören emsalle-
rinin nasıp tarihine götürülür. Nasıp düzeltmesinden dolayı maaş, maaş farkı ve
diğer özlük hakları ödenmez.
II - Nasıp düzeltilmesi:
Madde 83 - (Değişik: 17/4/1975 - 1875/6 md.)
Kazai ve idari kararlar sonucu astsubayların nasıplarının düzeltilmesi hak-
kında 36 ncı maddenin (a), (b), (e) bentleri hükümleri uygulanır. Ancak sıhhi
sebepler ile devamsızlık, yönetmelikte gösterilen özel nitelik isteyen kurslar
ve 3 ay (dahil) daha az süreli kurslar için 36 ncı maddenin (b) bendi hükümleri
uygulanmaz.
(Ek: 29/9/1988 -3475/9 md.) Yukarıdaki fıkra gereğince nasıpları düzeltile-
cek astsubayların; nasıp düzeltme ve terfi işlemlerinin ne şekilde yapılacağı
Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kıdem
I - Kıdem ve kıdem sırası:
Madde 84 - (Değişik: 21/7/2000 - KHK - 607/10 md.)
Kıdem ve kıdem sırası aşağıdaki esaslara göre düzenlenir.
a) Rütbelerde kıdemler, bakanlık onayı metninde yazılı tarihten başlar.
b) Aynı günde astsubaylığa nasbedilenler arasında kıdem sırası, okullarda kazanılan
not ortalamalarına göre tespit edilir ve bunlar kendi aralarında sıralanırlar.
c) Aynı sınıf ve rütbede aynı nasıplı astsubaylar arasında kıdem sırası, her yıl tespit
edilen yeterlik derecesine göre saptanır.
d) Çeşitli sınıflara mensup, aynı rütbe ve nasıplı astsubaylar arasındaki kıdem sırası
aşağıdaki önceliğe göre;
1) Yeterlik dereceleri,
2) Astsubaylık hizmet süreleri,
3) Bir önceki rütbeye yükselme tarihleri,
4) Bir önceki rütbenin son yılında tespit edilen yeterlik dereceleri,
5) Bu durumda da eşitlik varsa, eşitlik bozuluncaya kadar sıra ile bir önceki rütbenin
son yılında tespit edilen yeterlik dereceleri,
dikkate alınarak belirlenir.
e) Her ne sebeple olursa olsun sınıfı değiştirilenler, yeni sınıflarındaki yeterlik
dereceleri tespit olununcaya kadar, yeni sınıfının aynı nasıplılarının sonunda sıralanırlar.
f) Kuvvetleri ayrı olan aynı rütbe ve aynı nasıplı astsubayların kıdem sırası;
1) Aynı yıl terfi edenlerden kıdem almadan yükselenler,
2) Her ikisi de kıdem alarak yükselmiş ise, bir önceki rütbeye yükselme tarihi önce
olanlar,
3) Bütün şartları aynı ise, mensup olduğu kuvvete göre sıra ile; kara, deniz, hava,
jandarma,
diğerlerine nazaran kıdemlidir.
Yukarıda belirtilen ilkelere göre kıdem ve kıdem sırasının belirlenmesine ilişkin diğer
usul ve esaslar, Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Terfi Esas ve Şartları
I - Rütbe terfi şartları ve esasları:
Madde 85 - (Değişik: 29/9/1988 - 3475/10 md.)
Astsubayların rütbe terfi şartları aşağıda gösterilmiştir.
a) Rütbeye mahsus bekleme süresini tamamlamış olmak,
b) (Değişik: 21/7/2000-KHK-607/11 md.) Rütbeye mahsus bekleme süresinin üçte ikisi
oranında; kıdem alanlardan astsubay çavuş, astsubay kıdemli çavuş, astsubay üstçavuş ve astsubay kıdemli üstçavuş rütbelerinde en az bir yıllık, diğer rütbelerde fiili
bekleme süresinin üçte ikisi oranında yıllık sicili bulunmak.
c) Üst rütbe kadrosunda açık bulunmak.
Birinci fıkrada belirtilen şartları haiz olan astsubayların terfileri aşağı-
daki esaslara göre yapılır.
a) (Değişik: 21/7/2000 - KHK - 607/11 md.) Yükselme sırasına girmiş bulunan
astsubayların, sicil notu ortalamaları tespit edilir ve bunlar sınıfları içerisinde yeterlik
derecesine göre sıralanır. Bilahare bu sıralama esas alınmak üzere sicil notu
ortalaması sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısı olanlardan bir üst rütbedeki kadro
açığı kadarı en üstün yeterlik derecesinden başlanmak üzere bir üst rütbeye terfi ettirilir.
Diğer terfi şartlarını haiz olduğu halde üst rütbede kadro açığı bulunmadığı için terfi
edemeyenler derece ilerlemesi yaparlar. 83, 100 ve 106 ncı maddelere göre 30
Ağustos tarihinden sonra terfi etme durumunda olanların, terfi eden emsallerinin
şartlarını haiz olmak kaydıyla, kadro açığı şartı aranmadan bir üst rütbeye terfi işlemleri
derhal yapılır.
b) (Değişik:28/6/2001-4699/11 md.) Üstün başarılı üstçavuş, kıdemli üstçavuş ve
başçavuşların terfi esasları; üstçavuş, kıdemli üstçavuş ve başçavuşların bu
rütbelerine ait bekleme sürelerinin bitiminden bir yıl önce üstçavuşların kıdemli çavuşluk
ve üstçavuşluk; kıdemli üstçavuşların üstçavuşluk ve kıdemli üstçavuşluk;
başçavuşların ise başçavuşluk rütbesine ait her yılki sicil notu, sicil tam notunun % 95`i
ve daha yukarısı ve sicil notu ortalaması da sicil tam notunun % 90 ve daha yukarısı
olanlardan;
1. Bu rütbelerde, en az iki ayrı birinci veya ikinci sicil üstünden sicil notu alanlar veya
rütbe bekleme süresinin bitiminden bir yıl önce alacak olanlar,
2. Muharip sınıf üstçavuşlardan kıdemli çavuş ve üstçavuş; kıdemli üstçavuşlardan,
üstçavuş ve kıdemli üstçavuşluk rütbelerinde bekleme süresinin toplam üçte biri kadar
veya daha fazla kıt`a görevi yapmış olanlar veya bu süreyi rütbe bekleme
süresinin bitiminden bir yıl önce tamamlayacak olanlar,
Belirlenir ve bu astsubaylar, sicil notu ortalaması en yüksek olandan başlanarak
rütbelerine göre kendi sınıfları içerisinde ayrı ayrı sıralanırlar. Bu şekilde sıralanan
astsubaylardan sicil notu ortalaması en üstün olandan başlanmak suretiyle Kuvvet
Komutanı, Jandarma Genel Komutanı veya Sahil Güvenlik Komutanı tarafından uygun
görülenler kendi sınıf mevcudunun; muharip sınıflar için % 8`i, yardımcı sınıflar için % 4`ü
oranında bir üst rütbeye yükseltilebilirler.
c) (Ek: 21/7/2000 - KHK - 607/11 md.) Yükselme sırasına girmiş bulunan
astsubaylardan görev esnasında yaralanmaları nedeniyle uzun süreli tedaviye
tâbi tutulanların rütbe terfii ve rütbe kıdemliliği işlemleri; sicil notu ortalamasına göre,
birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerindeki şartlar aranmadan yapılır.
Her yıl düzenlenecek sicil belgelerinin şekli ve muhtevası ile sınıf ve
rütbelerin özelliklerine göre ne surette, kimler tarafından, hangi zamanlarda
doldurulacağı, sicil notunun verilme esasları ve birinci fıkranın (b) bendinde-
ki şart nedeniyle terfi edemeyenlerin gelecek yıldaki terfi işlemlerinin ne şe-
kilde yapılacağı ve ayrıca üstün başarı sebebiyle terfi usul ve şartları Astsu-
bay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
II - Terfide baraj:
Madde 86-(Mülga:7/7/1971-1424/28 md,; Yeniden düzenleme 29/9/1988-3475/11
md.;İptal:Ana.Mah.`nin 31/12/1992 tarih ve E:1992/40,K:1992/55 sayılı Kararı
ile.)
III - Yeterlik derecelerinin hesaplanması:
Madde 87 - (Mülga: 7/7/1971 - 1424/28 md.)
IV - Terfi işlemi:
Madde 88 - (Mülga: 7/7/1971 - 1424/28 md.)
V - Kadroların bildirilmesi:
Madde 89 - (Değişik: 3/7/1975 - 1923/31 md.)
Kara, Deniz, Hava Kuvvetlerine ve Jandarma Genel Komutanlığına ait astsubay
kadroları her yılın 30 Ağustos tarihine kadar sınıfı (varsa branşı) belirtilerek
Genelkurmay Başkanlığınca saptanır.
VI - Çok sınıflı kadrolar:
Madde 90 - (Mülga: 7/7/1971 - 1424/30 md.)
VII - Rütbe terfii esas ve şartları:
Madde 91 - (Mülga: 7/7/1971 - 1424/30 md.)
VIII - Müteakip yıllarda terfi:
Madde 92 - (Değişik: 29/9/1988 - 3475/12 md.)
Rütbe terfi edemeyen astsubaylardan:
a) Astsubay çavuş ve astsubay kıdemli çavuşların tamamı,
b) Sicil notu ortalaması, sicil tam notunun % 50 (dahil)`den fazla ve
% 60`dan az olan üstçavuş - başçavuşlar,
c) (İptal:Ana.Mah.31/12/1992 tarih ve E:1992/40,K:1992/55 sayılı Kararı ile)
Hizmete devam ettirildikleri sürece rütbe terfi şartlarını haiz olmak kay-
dıyla sonraki yıllarda o yıl terfi sırasına girenlerle birlikte 85 inci madde
esaslarına göre yeniden terfi işlemine tabi tutulurlar.
Terfi edenlerin yeni rütbelerindeki bekleme süresinin başlangıcı rütbeye
nasıp tarihidir. Bunlar yükseldikleri yeni rütbenin bekleme süresine tabidirler.
(Son fıkra iptal: Ana.Mah.31/12/1992 tarih ve E:1992/40,K:1992/55 sayılı Ka-
rarı ile.)
IB - Kademe terfii esas ve şartları:
Madde 93 - (Değişik: 7/7/1971 - 1424/32 md.)
Astsubaylar aşağıda yazılı esaslara göre her yıl kademe ilerlemesi yaparlar.
a) Kademe ilerleme şartları şunlardır:
1. Bulunduğu kademede bir terfi yılını doldurmuş olmak,
2. Bulunduğu rütbede ilerliyebileceği bir ileri kademe bulunmak,
3. Sicil notu, sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısı olmak.
Yukarıdaki şartları haiz olan astsubaylar, her yıl kademe ilerlemesi yapar-
lar.
b) Rütbelere ait kademeler ve bu kademelerin üst derece maaş kademelerine
sırayeti ek-VIII sayılı çizelgede gösterilmiştir. Kademe ilerlemesi suretiyle
üst rütbe maaşını almış olmak, üst rütbeye terfii gerektirmez.
c) Kademe ilerlemesinin nasıl yapılacağı ve onay makamları Astsubay Sicil
Yönetmeliğinde gösterilir.
d) Bekleme süreleri sonunda üst rütbeye terfi eden astsubaylar, yeni rütbe-
lerinin birinci kademesine de ilerlemiş olurlar.
Bekleme süreleri dışında rütbe terfii eden astsubaylar da yeni rütbelerinin
birinci kademesine ilerlemiş sayılırlar. Bunların yeni rütbe kademe aylıkları
evvelki aylıklarından az olduğu takdirde, aradaki fark kademe ilerlemesi sure-
tiyle giderilinceye kadar evvelki aylıkları ödenmekte devam olunur.
e) Muhtelif sebeplerle nasıp tarihleri lehlerine düzeltilenlerin, yeni nasıp
tarihlerine göre ek - VIII sayılı cetveldeki kademelere intibakları yapılır.
f) (Değişik: 29/9/1988 - 3475/13 md.) Kadrosuzluk (...) (1) sebebiyle rütbe
terfi edemeyenlerden (a) bendinde belirtilen şartları haiz olanlar, bulun-
dukları rütbede kademe ilerlemesi yapabilirler.
g) (Ek: 21/7/2000 - KHK - 607/12 md.) Kademe ilerlemesi yapacak astsubaylardan
görev esnasında yaralanmaları sebebiyle uzun süreli tedaviye tâbi tutulanlardan o yıla
ait sicil notu olmayanlarda, (a) bendindeki sicil notu şartı aranmaz. Bunların kademe
ilerlemeleri sicil notu ortalamasına göre yapılır.
Çeşitli nedenlerle Silahlı Kuvvetlerden ayrılacak astsubaylar hakkında yapı-
lacak işlem:
Madde 94 - (Değişik: 7/7/1971-1424/33 md.)
(Değişik cümle:28/6/2001-4699/12 md.) Kadrosuzluk, yetersizlik, disiplinsizlik, ahlakî
durum veya (c) bendinde belirtilen suçlardan hükümlülük nedeni ile aşağıda
belirtilen esas ve şartlar dahilinde astsubaylar hakkında Silâhlı Kuvvetlerden ayırma
işlemi yapılır.
a) Yetersizlik sebebi ile ayırma:
1. (Değişik: 17/4/1975 - 1876/4 md.) Rütbe bekleme süresi sonunda veya son-
raki yıllarda yapılan yeterlik sıralamasında sicil notu ortalaması sicil tam no-
tunun % 50 sinden az olan üstçavuş - başçavuşlar;
2. Kıdemli başçavuşlardan iki defa kademe ilerlemesi yapamayanlar ile rütbe-
sinin son kademesine geldiği halde almış bulunduğu sicil notu kademe ilerlemesi
için yeterli olmıyanlar;
3. Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilen esaslara göre kendisinden isti-
fade edilemiyeceği sıralı sicil üstlerinin düzenliyeceği sicil belgesi ile
anlaşılanlar;
Hakkında hizmet sürelerine bakılmaksızın T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümle-
ri uygulanır.
b) Disiplinsizlik ve ahlaki durum sebebiyle ayırma:
Disiplinsizlik veya ahlaki durumları sebebiyle Silahlı Kuvvetlerde kalmaları
uygun görülmiyen astsubayların hizmet sürelerine bakılmaksızın haklarında T.C.
Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır.
(Değişik: 29/7/1983-2870/7 md.) Bu sebeplerin neler olduğu ve bunlar hakkın-
daki sicil belgelerinin nasıl ve ne zaman tanzim edileceği, nerelere gönderile-
ceği, inceleme ve sonuçlandırma ile gerekli diğer işlemlerin nasıl ve kimler ta-
rafından yapılacağı Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir. Bu gibi astsubay-
lardan durumlarının Yüksek Askeri Şüra tarafından incelenmesi Genelkurmay Baş-
kanlığınca gerekli görülenlerin Silahlı Kuvvetlerden ayırma işlemi, Yüksek Aske-
ri Şüra kararı ile yapılır.
c)(Ek :28/6/2001-4699/12 md.)Aşağıda belirtilen s |
Anasayfa
Portal
Forumlar
Yönetim
SSS
Üye Kayıt