TURİZMİ TEŞVİK KANUNU (1)(2) (3)
   Kanun Numarası               : 2634
   Kabul Tarihi                 : 12/3/1982
   Yayımlandığı R. Gazete       : Tarih: 16/3/1982  Sayı: 17635
   Yayımlandığı Düstur          : Tertip: 5 Cilt: 21 Sayfa: 262
                                     *
                                    * *
     Bu Kanun ile ilgili olarak Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren
        yönetmelikler için, "Yönetmelikler Külliyatı" nın kanunlara göre
                  düzenlenen nümerik fihristine bakınız.
                                     *
                                    * *
                               BİRİNCİ BÖLÜM
                         Amaç, Kapsam ve Tanımlar
    Amaç:

    Madde 1 - Bu Kanunun amacı; turizm sektörünü düzenleyecek, geliştirecek, di-
namik bir yapı ve işleyişe kavuşturacak tertip ve tedbirlerin alınmasını sağla-
maktır.
    Kapsam:

    Madde 2 - Bu Kanun, turizm hizmeti ile bu hizmetin gereği turizm bölgeleri,
turizm alanları ve turizm merkezlerinin tespiti ile geliştirilmelerine, turizm
yatırım ve işletmelerinin teşvik edilmesine, düzenlenmesine ve denetlenmesine
ilişkin hükümleri kapsar.
    Tanımlar:

    Madde 3 - Bu Kanunda yer alan;
    a) Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığını,
    b) Turizm Bölgeleri: Sınırları Bakanlığın önerisi ve Bakanlar Kurulu kararı
ile tespit ve ilan edilen bölgeleri,
    c) Turizm Alanları: Turizm bölgeleri içinde öncelikle geliştirilmesi öngö-
rülen, mevkii ve sınırları Bakanlığın önerisi, Bakanlar Kurulu kararı ile tespit
ve ilan edilen doğal veya sosyo-kültürel değerlerin yoğunlaştığı alanları,
    d) Turizm Merkezleri: Turizm bölgeleri içinde veya dışında yeri, mevkii ve
sınırları Bakanlığın önerisi, Bakanlar Kurulu kararı ile tespit ve ilan edilen,
turizm yönünden önem taşıyan yerleri veya bölümlerini,
    e) Turizm İşletmeleri: Türk veya yabancı uyruklu, gerçek veya tüzel kişiler-
ce birlikte veya ayrı ayrı gerçekleştirilen ve turizm sektöründe faaliyet göste-
ren ticari işletmeleri,
--------------------
(1) Bu Kanunla belirlenen veya belirlenecek olan yerlerde, 3/5/1985 tarih ve
    3194 sayılı Kanunun bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanması, anı-
    lan 3l94 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde hükme bağlanmıştır.
(2) Bu Kanunun, 4/4/1988 tarih ve 320 sayılı Milli Piyango İdaresi Genel Müdür-
    lüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname`ye aykırı hüküm-
    leri mezkür KHK` nin 58 inci maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.
(3) Bu Kanun çerçevesinde çıkarılan kararnameler eki krokilerde belirtilen yer-
    lerdeki düzenlemeler için 19/10/1989 gün ve 383 sayılı KHK`nin geçici 1 inci
    maddesine bakınız.
KANUNLAR, ŞUBAT 1990 (Ek-5)
    f) Turizm Yatırım Belgesi: Turizm sektöründe yatırım yapana tespit edilen
yatırım dönemi için Bakanlıkça verilen belgeyi,
    g) Turizm İşletmesi Belgesi: Turizm sektöründe faaliyet gösteren turizm iş-
letmelerine Bakanlıkça verilen belgeyi,
    h) Belgeli Turizm Yatırım veya İşletmeleri: Bakanlıkça belgelendirilmiş ya-
tırım veya işletmeleri,
    i) Yat: Ölçü belgesinde (mesaha şahadetnamesi) yat şeklinde tescil edilen
gemiler ile ölçü belgesinin bulunmaması halinde gezi ve spor amacıyla yararlanı-
lan ancak, yük veya yolcu gemisi niteliğinde olmayan tekmil deniz araçlarını,
    İfade eder.
                                İKİNCİ BÖLÜM
                               Genel Hükümler
    Turizm bölge, alan ve merkezlerinin tespiti:

    Madde 4 - Turizm bölgeleri turizm alanları ve turizm merkezlerinin tespitin-
de; ülkenin doğal, tarihi, arkeolojik ve sosyo-kültürel turizm değerleri, kış,
av ve su sporları ve sağlık turizmi ile mevcut diğer turizm potansiyeli dikkate
alınır.
    Belge alınması:

    Madde 5 - a) Turizm sektöründe; bu Kanun ve diğer mevzuatta yer alan teşvik
tedbirleri ile istisna, muafiyet ve haklardan yararlanabilmek için Bakanlıktan,
turizm yatırımı belgesi veya turizm işletmesi belgesi alınması zorunludur.
    b) Belgeli yatırımlara, Bakanlıkça belirlenen süreler içinde başlanması ve
yatırımın tamamlanarak işletmeye açılması zorunludur. Ancak, Bakanlıkça kabul
edilen zorunlu sebeplerle bu süre uzatılabilir.
    Doğal turizm kaynaklarının korunması ve kullanılması:

    Madde 6 - Turizm bölgelerinde ve turizm merkezlerinde; Devletin hüküm ve ta-
sarrufu altındaki yerlerin kamu yararına korunmasına veya kamu yararına kulla-
nılmasına katkıda bulunacak yapı ve tesisler,bu Kanunun 3 üncü maddesindeki bel-
gelere sahip olmak kaydıyla, tapu kaydı aranmaksızın 8 inci maddedeki koşullara
uygun olarak, imar planlarına göre yapılabilir ve işletilebilir.
    Turizm bölgelerinde ve turizm merkezlerinde Devletin hüküm ve tasarrufu al-
tındaki yerlerde, bölgenin doğal ve kültürel özelliklerini bozmamak, turizm iş-
letmelerine zarar vermemek ve imar planlarına uygun olmak ve Bakanlıktan izin
almak kaydıyla kamuya yararlı diğer yapı ve tesisler yapılabilir ve işletilebi-
lir.
    Deniz, göl ve akarsular ile kıyıları, özelliklerini bozucu ve yıpratıcı şe-
kilde kullanılamaz. Bu yerlerden kum, çakıl ve taş alınması gibi çeşitli şekil-
lerde yararlanma 1738 sayılı Seyir ve Hidrografi Hizmetleri Kanununa göre Deniz
Kuvvetleri Komutanlığının görüşü alınmak kaydiyle Bakanlığın iznine bağlıdır.
    Planlar:

    Madde 7 - Turizm bölgelerinde ve turizm merkezlerinde Bakanlıkça yapılan ve-
ya yaptırılan ve İmar ve İskan Bakanlığına sunulan planlar altı ay, haritalar ve
kıyı kenar çizgisi iki ay içinde onaylanır.
    Bakanlık, turizm alanlarında ve turizm merkezlerinde İmar ve İskan Bakanlı-
ğınca onaylı nazım imar planlarına uygun olarak, turizm amaçlı imar uygulama
planlarını tadil etmeye ve onaylamaya yetkilidir.
    Turizm alanları ve turizm merkezleri dışında belediye sınırları ve mücavir
alanları içinde kalan ve imar planları ile turizme ayrılan arsalardan; üzerinde
bel-
geli turizm işletmesi bulunan veya Bakanlıkça talep edilenler hakkında yapılması
gereken imar planı değişiklikleri öncelike yapılır.
    Turizm bölgelerinde ve turizm merkezlerinde turizm dışı kullanıma ilişkin
imar uygulama planları ve altyapı projeleri, ilgili kuruluşça, Bakanlığın olumlu
görüşü alındıktan sonra yürürlüğe konur. Bakanlık bu konudaki görüşünü 3 ay
içinde ilgili kuruluşa bildirir.
    Turizm bölgeleri ve turizm merkezleri dışındaki bu gibi işlemleri, ilgili
kuruluş Bakanlık ile koordine eder.
    Taşınmaz malların turizm amaçlı kullanımı:

    Madde 8 - A. Turizm alanlarında ve turizm merkezlerinde Bakanlığın talebi
üzerine, imar planları yapılmış ve turizme ayrılmış yerlerdeki taşınmaz mallar
dan;
    (1) Hazineye ait olan yerlerle ormanlar, ilgili kuruluşlarca Bakanlığa
tahsis edilir.
    Bu tahsisler:
    (a) Hazine adına tescili yapılmamış Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki
yerlerle kapanan yollar ve yol fazlalarının resen tescili,
    (b) Ormanların, turizme ayrılması ve amenejman planlarının tadili,
    İşlemleri tamamlandıktan sonra yapılır ve talep tarihinden başlayarak en geç
1 ay içinde tamamlanır.
    (2) Kamu kuruluşlarına ait olanlar, talep tarihinden başlayarak en geç 2 ay
içinde Hazine adına tapuya tescil ve Bakanlığa tahsis edilir. Devre ilişkin
şartlar ve bedel, ilgili kuruluşlar ile Hazine arasında 6830 sayılı İstimlak Ka-
nununun 30 uncu maddesine göre çözümlenir.
    (3) Diğer gerçek ve tüzelkişiler ile vakıflara ait olup turizm işletmesi
belgesine sahip olmayanlar, Bakanlıkça kamulaştırılarak, Hazine adına tapuya
tescil ve tescil tarihinden başlayarak en geç 1 ay içinde Bakanlığa tahsis edi-
lir. Uyuşmazlıklarda dava ve takipler kamulaştırma kararına değil, bedeline
ilişkin olarak yürütülür ve sonuçlandırılır. Uyuşmazlıkların çözümlenmemiş olma-
sı, arazinin turizm amaçlı kullanıma tahsisine engel sayılmaz.
    B. (A) fıkrasına göre tahsis edilen taşınmaz mallar yatırımcıya intikal et-
tirilinceye kadar, Hazinece Bakanlıktan bir ödeme talep edilmez.
    C. Bu taşınmaz malların yatırımcılara tahsisi, kiralanması ve bunlar üzerine
irtifak hakkı tesisine ilişkin esaslar ile süreler, bedeller, hakların sona er-
mesi ve diğer şartlar Bakanlık, Maliye Bakanlığı ve Tarım ve Orman Bakanlığı ta-
rafından 2490 sayılı Artırma ve Eksiltme ve İhale Kanunu ile 6831 sayılı Orman
Kanunu ile hükümlerine bağlı olmaksızın müştereken tespit edilir.
    D. Bakanlık, bu taşınmaz malları (C) fıkrası uyarınca tespit edilmiş olan
şartlarla Türk ve yabancı uyruklu gerçek ve tüzelkişilere kiralamaya, tahsis et-
meye, bu taşınmaz mallar üzerinde müstakil ve daimi haklar dahil irtifak hakkı
tesisine ve bunlardan altyapı için gerekli olanlar üzerinde, altyapıyı gerçek-
leştirecek kamu kurumu lehine bedelsiz irtifak hakkı tesisine yetkilidir.
    E. Turizm bölgelerinde ve turizm merkezlerindeki taşınmaz malların iktisa-
sabı, 442 sayılı Köy Kanunu ile, 2644 sayılı Tapu Kanununda yer alan yabancı uy-
ruklularla ilgili tahditlerden Bakanlar Kurulu kararı ile istisna edilebilir.
    F. Turizm bölgelerinde, turizm alan ve turizm merkezleri dışında kalan ve
imar planları ile turizme ayrılan yerlerdeki taşınmaz mallara da, Bakanlığa bu
böl-
gelerde yatırım yapmak maksadıyla müracaat vaki olduğunda, Bakanlığın talebi
üzerine bu madde hükümleri uygulanır.
    G. Kamu kuruluşlarına ait turizm, eğitim ve dinlenme maksatlı tesisler, tu-
rizm bölgeleri ve turizm merkezleri içinde kalsalar dahi, kurumlarına bağlı ola-
rak faaliyetlerine devam ederler ve bu madde hükümleri dışındadırlar.
    Kamu yatırımları:

    Madde 9 - a) Turizm alanları ve turizm merkezlerinin yol, su,kanalizasyon,
elektrik ve telekomünikasyon gibi altyapı ihtiyaçlarının ilgili kamu kuruluşla-
rınca öncelikle tamamlanması zorunludur. Bu maksatla ilgili Bakanlık ve kuruluş-
lara tahsis edilen ödenekler Bakanlığın uygun görüşü alınmadan başka maksatla
kullanılamaz.
    b) Bakanlığın uygun görüşü alınmadan kamu kuruluşlarınca turizm işletmecili-
ği amaçlı yatırımlar programlanamaz.
    Fiyat tarifeleri:

    Madde 10 - Belgeli işletmelerin, uygulayacakları fiyat tarifelerinin hazır-
lanması ve onaylanmasına ilişkin genel ilkeler Bakanlıkça belirlenir. İşletmeler
en geç Temmuz ayı sonuna kadar bir sonraki takvim yılında, uygulayacakları tari-
felerini Bakanlığa göndermek zorundadırlar.
    Belgeli işletmelerde Bakanlıkça belirlenen ilkeler uyarınca onaylanmış tari-
felerin dışında, başka bir tarife uygulanamaz. İşletmeler, onaylanmış fiyat ta-
rifelerini Bakanlıkça saptanan esaslara uygun olarak kolayca okunabilecek bir
yerde bulundurmak ve ayrıca istendiğinde göstermek zorundadırlar.
    Bilgi verme:

    Madde 11 - Belgeli yatırımcılar ve belgeli işletmeciler, belgeye konu tesi-
sin tümünün veya bir kısmının aynı amaçlarla kullanılmak üzere devredilmesi veya
kiraya verilmesi ve ortaklık statüsünün değiştirilmesi ile işletme konularının
turizm işletmesi niteliğini koruması kaydıyla, kısmen veya tamamen değiştirilme-
si için Bakanlıktan izin almak zorundadırlar.
    Ayrıca, belgeli yatırımlar kuruluş dönemlerinde yatırımlarına ilişkin geliş-
meleri altı aylık devrelerde, işletmeler ise, ülke turizminin göstergelerinin
belirlenmesinde kullanılacak verileri üçer aylık devrelerde Bakanlığa bildirmek
le yükümlüdürler.

    Madde 12 - (Mülga: 18/4/1983-2817/54 md.)
                                 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
                       Teşvikle İlgili Esaslar ve Hükümler
    Teşvik ve koordinasyon esasları:

    Madde 13 - Turizm sektöründeki teşvik tedbirleri ile turizm yatırım ve iş-
letmelerinin bu teşviklerden yararlanma usul ve esasları, Bakanlığın koordina-
törlüğünde ilgili bakanlıklar ve Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığınca müş-
tereken tespit edilir.
    Yatırımlar için öncelik sırası; turizm alanları ve turizm merkezleri, turizm
bölgeleri ve Bakanlıkça tespit edilen diğer yerlerdir.
    Belgeli işletmelerden Bakanlar Kurulunca her yıl belirlenen döviz miktarını
sağlayanlar, ihracatçı sayılırlar.
    Turizm kredileri:

    Madde 14 - a) Turizm kredileri öncelikle turizm alanları ve turizm merkezle-
rinde yapılacak yatırımlara tahsis edilir.
    b) T.C. Turizm Bankası Anonim Şirketi turizm alanları ve turizm merkezlerin-
deki belgeli yatırımlara tahsis edilmek üzere, yabancı kaynaklardan döviz kredi-
leri alabilir.
       Bu kredilerin temininde; Hazine tarafından sağlanan krediler için kabul
edilen şartlar aynen uygulanır ve bu kredilerin tahsisi ve geri ödenmesi ile il-
gili genel esaslar, Maliye Bakanlığı, Bakanlık ve Devlet Planlama Teşkilatı Müs-
teşarlığınca, müştereken düzenlenir.
    Orman fonuna katkının taksitlendirilmesi:

    Madde 15 - Ormanlarda yer alacak turizm yatırımı belgeli tesislerin, 6831
sayılı Orman Kanununun Ek-3 Üncü maddesinin (c) fıkrası uyarınca ödemek zorunda
oldukları bedel, tahsis tarihini takip eden üçüncü yıldan itibaren, beş yıl vade
ve beş eşit taksitte alınır.
    Elektrik, havagazı ve su ücretleri:

    Madde 16 - (Değişik : 30/5/1991 - 3754/1 md.)
    Turizm belgeli yatırım ve işletmeler elektrik, gaz ve su ücretlerini o böl-
gedeki sanayi ve meskenlere uygulanan tarifelerden en düşüğü üzerinden öderler.
    Haberleşme kolaylıkları:

    Madde 17 - Belgeli yatırım ve işletmelerin telefon ve teleks taleplerine
ilişkin her türlü işlem ve tahsis öncelikle yapılır.
    Personel çalıştırılması:

    Madde 18 - a) Belgeli işletmelerde nitelikli yabancı uzman personel ve sa-
natkarlar Bakanlığın uygun görüşü ve İçişleri Bakanlığının izni ile 2007 sayılı
Türkiye`de Türk Vatanlaşlarına Tahsis Edilen Sanat ve Hizmetler Hakkında Kanun
hükümlerinden istisna edilerek çalıştırılabilir.
    Ancak bu şekilde çalıştırılan yabancı personelin miktarı toplam personelin
% 10`unu geçemez. Bu oran Bakanlıkça % 20`ye kadar artırılabilir. Bu personel
işletmenin faaliyete geçişinden 3 ay öncesinden itibaren çalışmaya başlayabilir.
    b) 2559 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanununun 12 nci maddesi kapsamına
giren belgeli işletmelerde 21 yaşından küçük kişilerin çalıştırılabilmeleri o
yerin en büyük mülki amirinin izni ile mümkündür.
    Alkollü içki satışı (1)

    Madde 19 - (Değişik: 7/8/1997-4302/1 md.)
    Belgeli işletmeler, Bakanlığın iznine bağlı olarak, 1593 sayılı Umumi Hıf-
zısıhha Kanununun 178 inci maddesi ile 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu-
nun 61 inci maddesindeki alkollü içki satışı ve ruhsatlarına ilişkin hükümle-
rin dışındadır.
    2559 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanununun 12 nci maddesi kapsamına
giren Bakanlıkça belge verilen işletmelere, yanlarında veli veya vasileri ol-
mak şartıyla 18 yaşından küçükler de girebilir.
    Turizm işletmelerine bağlı ya da müstakil olarak talih oyunları oynatıla-
bilecek mahallerin açılması yasaktır. Diğer kanunların bu Kanuna aykırı hükümle-
ri yürürlükten kaldırılmıştır.
----------------------
(1) Bu madde başlığı, 7/8/1997 tarih ve 4302 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle
    değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
    Resmi tatil, hafta sonu ve öğle tatilleri:

    Madde 20 - Belgeli işletmeler ile belge kapsamındaki yardımcı hizmet satış
yerleri Bakanlıkça verilen belgede belirlenen çalışma süresi içinde resmi tatil,
hafta sonu ve öğle tatillerinde de faaliyetlerine devam ederler.
    Gelecek  Yııllara Sari Taahhüt Yetkisi (1)

    Madde 21 -(Değişik:21/2/2001-4629/7 md.)
    Turizm Bakanlığı, yurt dışı reklam ve fuar gibi turizm pazarlama işleri için yılı
ödeneğinin %`50 sini geçmemek ve Maliye Bakanlığının uygun görüşünü almak
kaydıyla gelecek yıllara sari taahhüt ve sözleşmeler yapmaya yetkilidir.
    Bakanlık bütçesinde yer alan tanıtma amaçlı ödeneklerden yıl sonu itibariyle
kullanılmayan tutarları, ertesi yıl bütçesine aynı amaçla kullanılmak üzere devren
ödenek kaydetmeye Maliye Bakanı yetkilidir.
    Fonun gelirleri:

    Madde 22 - (Mülga:21/2/2001-4629/7 md.)
    Fonun kullanılması:

    Madde 23 - (Mülga:21/2/2001-4629/7 md.)
    Devir halinde teşvik hükümleri:

    Madde 24 - Belgeli yatırım veya işletmeyi aynı amaç ve niteliklerinin korun-
ması şartıyla devir alanlar, teşvik hükümlerinden Bakanlığın izni ile aynen ya-
rarlanırlar.
    Turizm faaliyetlerinin sona ermesinde teşvik hükümlerinin durumu:

    Madde 25 - Belgeli yatırım ve işletmeler, turizm amaçlı kullanımlarını sona
erdirmesi ve bir yıl içinde tekrar turizm faaliyetlerine dönmemesi halinde, teş-
vik uygulamaları kapsamında yararlandıkları istisna, muafiyet ve hakların para-
sal tutarını, ilgili mevzuat hükümleri gereğince ödemekle yükümlüdüler.
    İşletmenin savaş hali, tabii afetler ve salgın hastalık gibi zorunlu neden-
lerle faaliyetine son vermesi halinde, ödeme yükümlülüğünün kaldırılmasına, Ma-
liye Bakanlığı ve Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığının uygun görüşü alına-
rak Bakanlıkça karar verilebilir.
                                    DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
                                      Yat Turizmi
    Yat limanı işletmeciliği:

    Madde 26 - Gerçek veya tüzelkişiler, Bakanlıktan gerekli belgeyi almak kaydı
ile yat limanı işletmeciliği yapabilirler. Ancak; yabancılar tarafından kurula-
cak işletmelerde Türk uyruklu gerçek veya tüzelkişilerle ortaklık şartı aranır.
-----------------------------------
(1)Bu madde başlığı "Turizmi geliştirme fonu kurulması" iken, 21/2/2001 tarih ve
     4629 sayılı Kanunun 7 nci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
   Yat işletmeciliği:

    Madde 27 - a) Gerçek veya tüzelkişiler, Bakanlıktan gerekli belgeyi almak
kaydı ile yat işletmeciliği yapabilirler. Türk Bayrağı çekemeyen yatlara, 6762
sayılı Türk Ticaret Kanununun 823 ncü maddesine bağlı kalınmaksızın Türk Bayrağı
çekilmesine izin vermeye Bakanlık yetkilidir.
    b) Yabancı bayraklı yatların Türk sahillerinde ve Türk limanları arasında
turizm amacı ile kullanılmasına ilişkin esaslar, İhtiyaca göre Bakanlar Kurulu
kararı ile belirlenir.
    Karasularında seyir esasları:

    Madde 28 - a) Yabancı limanlardan gelip Türk limanlarına giren veya yabancı
limanlara gitmek üzere Türk Karasuları dışına çıkan yatların hudut kapılarından
giriş ve çıkış yapmaları esastır.
    b) Yabancı bayraklı ve yabancı limanlardan gelen veya Türkiye`de kışlayan
yatlar için, 1615 sayılı Gümrük Kanununun 34,35 ve 41 nci maddeleri uyarınca ilk
vardıkları Türk limanında veya kışlamak üzere kalınan son bağlama yerinde yapa-
cakları beyan ve işlemler sonradan uğrayacakları Türk limanlarında da geçerli-
dir.
    c) Yatlara Türk limanında yapılan sıhhi muamele, yabancı bir limana uğrama-
dıkları sürece bir yıl geçerlidir ve bunlara vize uygulanmaz. Ancak ölüm ve bu-
laşıcı hastalık halinin en yakın liman başkanlığına veya mülki idare amirliğine
derhal bildirilmesi zorunludur.
    d) Yabancı bayraklı yatlar ile yabancıların kullandıkları yatlar; Bakanlar
Kurulunca, Genelkurmay Başkanlığının da uygun görüşü alınarak tespit ve ilan
edilen bölgelerde:
    (1) Seyir evrakında gösterilen güzergah üzerinde seyredebilirler.
    (2) Bu güzergah üzerinde gümrük idaresi bulunmayan yerlere de başkaca bir
tahdit bulunmaması kaydiyle gezi amacıyla yanaşabilirler ve demirleyebilirler.
    Yatların Türkiye`de kalış süresi ve kabotaj hakları:

    Madde 29 - Yabancı bayraklı yatlar bakım, onarım, kızaklanma ve kışlamak
amacı ile, Türkiye`de iki yıla kadar kalabilirler. Bu süre Bakanlar Kurulunun
belirleyeceği esaslara göre uzatılabilir.
    özellikleri Denizcilik Müsteşarlığı ve Bakanlıkça müştereken belirlenecek
Türk Bayraklı yatlar; Türk ve yabancı uyruklu kişilere gezi, spor ve eğlence
amacıyla kullanılmak üzere kiraya verilebilir. Bu şekilde kiralanan yatların
ticari amaçla kullanımı yasaktır. (1)
    Yabancı bayraklı yatların, gezi, spor ve eğlence amacı ile kullanılması yol-
cu taşımacılığı sayılmaz.
                                   BEŞİNCİ BÖLÜM
                                Denetleme ve Cezalar
    Denetleme yetkisi:

    Madde 30 - (Değişik: 2/11/1988 - 3492/1 md.)
    Belgeli yatırım ve işletmeleri, bu yatırım ve işletmelerin belgeye esas olan
niteliklerini, bu niteliklerini koruyup korumadıklarını denetleme ve işletmeleri
sınıflandırma yetkisi münhasıran Bakanlığa aittir.
    Bakanlığın gerek görmesi halinde, denetim ve sınıflandırmaya esas oluştura-
cak tespitler, Bakanlıkça yetkili kılınacak gerçek veya tüzel uzman kişilere de
yaptırılır. Ancak bu tespitlere göre Bakanlıkça karar alınır ve uygulanır. Bu
kişilerin nitelikleri, seçilme esas ve usulleri, görevleri, yetkileri ve tespit
esas ve usulleri ile gerçeğe aykırı tespitler için uygulanacak esaslar yönetme-
likte gösterilir.
    Bakanlık; gerekli gördüğü hallerde, belgesiz turistik yatırım ve işletmeler-
deki denetime esas olacak tespitleri, yukarıdaki esaslar çerçevesinde resen yap-
tırır ve gereği yapılmak üzere ilgili idarelere bildirir.
-------------------
(1) Bu fıkrada yeralan "Ulaştırma Bakanlığı ve Bakanlıkça müştereken" deyimi,
    10/8/1993 tarih ve 491 sayılı KHK`nin 27 nci maddesiyle "Denizcilik Müste-
    şarlığı ve Bakanlıkça müştereken" şeklinde değiştirilmiş ve metne işlenmiş-
    tir.
KANUNLAR, KASIM 1993 (Ek-18)
    Bakanlık dışından görevlendirilecek tespit elemanlarına hizmet karşılığı ya-
pılacak ödemeler Turizmi Geliştirme Fonundan karşılanır.
    Cezalar:

    Madde 31 - a) Bu Kanuna ve bu Kanunun uygulanmasına ilişkin yönetmeliklerde
gösterilen koşullara uymayan belgeli yatırım ve işletmelere, diğer mevzuattaki
ceza hükümleri saklı kalmak kaydıyla, aşağıdaki maddelerde belirtilen cezalar
uygulanır.
    b) 33 ncü maddedeki para cezaları, denetleme elemanları tarafından tayin
edilir ve 7 gün içinde ödenmesini teminen, ilgili işletmeye ve mahalli mal mü-
dürlüğüne ceza tutanağı verilir.
    Yukarıdaki süre içinde ödenmeyen para cezaları,6183 sayılı Amme Alacakları-
nın Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil olunur.
    İtiraz veya iptal davası para cezasının tahsilini durdurmaz.
    Uyarma cezası:

    Madde 32 - Turizm yatırım ve işletmelerinin idare ve işletilmelerinde görü-
lecek kusur, aksaklık ve eksiklikler için, belge sahibine denetimi yapan eleman-
lar veya Bakanlıkça uyurma cezası verilir.
    Para cezaları:

    Madde 33 - Para cezaları aşağıda belirtilen durumlarda ve miktarlarda uygu-
lanır. Bu miktarları iki misline kadar artırmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir.
    a) Uyarma cezasına rağmen gerekli düzeltmenin yapılmaması veya ikinci uyarma
cezasını gerektiren aynı veya ayrı fiillerin veya bir denetleme sırasında uyarma
cezasını gerektiren birden fazla fiilin tespiti ile bu Kanunda belirtilen veya
Bakanlıkça istenen bilgilerin süresi içinde verilmemesi veya yanıltıcı bilgi ve-
rilmesi hallerinde, beş bin liradan elli bin liraya kadar para cezası,
    b) Onaylı fiyat tarifelerinin üzerinde fiyat uygulanması halinde, fazladan
alınan ücretin on misli para cezası,
    c) Bakanlığa haber vermeden ve Bakanlıkça uygun görülmeyen nedenlerle bir
yıl içinde işletmenin bir kısmının veya tamamının otuz günden fazla süreyle ka-
palı tutulması halinde, elli bin lira para cezası,
    d) Ülke turizminin itibarını zedeleyen durumlarda ve müşterinin mal veya can
güvenliğinin sağlanmasında ağır kusur ve ihmalin tespiti halinde, yirmibin lira-
dan yüzbin liraya kadar para cezası,
    e) İşletmede,işletme sahip veya sorumlusunun katkısı, kusuru veya ihmaliyle
suç işlendiğinin tespiti halinde, özel hükümler saklı kalmak kaydı ile yirmibeş-
bin liradan yüzbin liraya kadar para cezası,
    f) Bir yıl içinde aynı veya ayrı nedenlerle en az iki defa para cezası almış
olup, yeniden cezayı gerektiren bir fiilin tespit edilmesi halinde, yüzbin lira
para cezası.
    Turizm yatırımı veya turizm işletmesi belgesinin iptali:

    Madde 34 - Turizm yatırımı veya turizm işletmesi belgesi aşağıdaki hallerde
Bakanlıkça iptal edilir.
    a) 33 ncü maddenin (f) fıkrasında belirtilen cezayı takiben tekrar para ce-
zasını gerektiren bir suçun işlenmesi,
    b) Bakanlıkça kabul edilebilir bir neden olmaksızın, verilen süreler içinde
tesislerin yapımına başlanmaması veya işletmeye açılmaması,
    c) Bakanlığın onayı alınmaksızın, belgeye esas yatırım veya işletmenin tümü-
nün veya bir kısmının devredilmesi veya kiraya verilmesi veya ortaklık statüsü-
nün, unvanının veya işletme konularının değiştirilmesi veya tesisin tadili,
    d) 33 ncü maddenin (e) fıkrasındaki şartların tahakkuku ve tesisin açık kal-
masının ülke turizmi veya can güvenliği yönünden sakınca yaratması.
    e) Gerek turizm işletmeciliği, gerek genel sağlık açısından tesis vasıfları-
nın önemli derecede yitirilmiş olduğunun tespiti,
    f) Yatırım veya işletme döneminde, tesisin belgelendirme için gerekli vasıf-
ları yitirmiş olması.
    Cezalara itiraz ve dava açılması:

    Madde 35 - a) Bu Kanuna göre verilecek uyarma cezası kesindir.
    b) Denetleme elemanlarınca verilen para cezalarına karşı, 7 gün içinde Ba-
kanlığa itiraz edilebilir.
    Bakanlık, itiraz üzerine, denetleme elemanlarınca verilen para cezalarını,
aynen veya değiştirerek veya kaldırarak, en geç bir ay içinde karara bağlar.
    c) Para cezalarına ilişkin Bakanlık kararına ve diğer cezalara karşı, bel-
geli işletmenin bulunduğu yargı çevresindeki idare mahkemesi nezdinde iptal
davası açılabilir.
    Diğer cezalar:

    Madde 36 - a) Bu Kanunun 6 ncı maddesi hükümlerine aykırı davranışların tes-
piti halinde; üç aydan onsekiz aya kadar hapis veya ellibin liradan yüzbin lira-
ya kadar ağır para cezası veya her ikisine birlikte hükmolunur.
    b) Bu Kanunun 29 ncu maddesinin 2 nci fıkrasına aykırı hareket edenler elli-
bin liradan yüzbin liraya kadar ağır para cezası ile cezalandırılır.
    Tekerrüründe ceza iki kat artırılır.
                                ALTINCI BÖLÜM
                                Son Hükümler
    Yönetmelikler:

    Madde 37 - Bu Kanunun yayımından itibaren bir yıl içinde;
    A. Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe girecek yönetmeliklerle düzenlenecek
hususlar:
    (1) Turizm Bölgeleri turizm alanları ve turizm merkezlerinin belirlenmesi
için çalışma gruplarının oluşturulması, Bakanlık ile ilişkileri, görev ve yetki-
leri ile çalışma şekline ilişkin konular,
    (2) Turizm yatırımı ve turizm işletmesi belgelerinin verilmesi, bu işletme-
lerin yönetim, personel ve işletme özellikleri ile uymak zorunda oldukları fizi-
ki şartlar ve diğer konular,
    (3) İnsan ve çevre sağlığı ile can ve mal güvenliği de dahil olmak üzere;
belgeli yatırım ve işletmelerin belgeye esas olan vasıflarının, tarifelerinin,
temizlik, intizam, servis, idare ve işletme tarzları ile diğer hususların de-
netlenmesine ve denetleme elemanlarının niteliklerine, atanmalarına ve yetkile-
rine ait konular,
    (4) Yat limanı ve yat işletmeciliği ile bu Kanunun 28 ve 29 ncu maddelerinin
uygulanmasına ilişkin hususlar.
    B. Bakanlık ile ilgili diğer bir bakanlıkça müştereken hazırlanacak yönetme-
liklerle düzenlenecek hususlar:
    (1) Maliye Bakanlığı ile;
    (a) Bu Kanun uyarınca verilecek para cezalarının tahsili (1)
    (b) (Mülga:21/2/2001-4629/7 md.)
    (2) İçişleri Bakanlıği ile;
    Belgeli işletmelerin 2007 sayılı Türkiye`de Türk Vatandaşlarına Tahsis
Edilen Sanat ve Hizmetler Hakkında Kanun hükümlerinden istisna edilerek çalış-
tırılabilecek yabancı kişilerin meslek ve niteliklerine ilişkin konular.
    (3) İmar ve İskan Bakanlığı ile;
    Turizm alanlarında ve turizm merkezlerinde imar planlarının hazırlanması ve
onaylanmasına ilişkin konular.
----------------------------
(1) Bu alt bendde yer alan " ve Turizmi Geliştirme Fonuna yatırılmasına ilişkin
      konular" ibaresi 21/2/2001 tarih ve 4629 sayılı Kanunun  7 nci maddesiyle
      yürürlükten kaldırılmıştır.
    C. Bakanlıkça hazırlanacak yönetmeliklerle düzenlenecek hususlar:
    (1) Belge sahiplerinin Bakanlıkla, birbirleri ve müşterileriyle karşılıklı
hak ve yükümlülükleri ile bu ilişkilerde uymak zorunda oldukları konular,
    (2) Bu Kanunun uygulanmasında cezalarla ilgili usul ve esaslar ile Bakan-
lık bünyesinde ceza uygulamalarını karara bağlayacak kurulların kimlerden oluşa-
cağı ve ceza hükümlerinin uygulanmasına ilişkin hususlar,
    (3) Bu Kanunun uygulanmasında ihtiyaç duyulacak diğer konular.
    Kaldırılan hükümler:

    Madde 38 - 6086 sayılı Turizm Endüstrisini Teşvik Kanunu ile 1615 sayılı
Gümrük Kanununun 12 nci maddesinin Türkiye Turing ve Otomobil Kurumunun triptik
veya gümrük geçiş karnelerinin verilmesine ilişkin hükümleri yürürlükten kaldı-
rılmıştır.(1)

    Ek Madde 1 - (Ek: 27/10/1988-3487/1 md.)
    Turizm alanı ve merkezi içerisinde yer alan yıkanmaya mahsus şifalı sıcak
ve soğuk maden suları, verilmiş ve kullanılmakta olan haklar ile tapuda müsec-
cel haklar saklı tutulmak üzere, bu Kanun hükümlerine göre turizm yatırımcıları-
na verilir.
    10 Haziran 1926 tarih ye 927 sayılı Kanun ile l7/6/1942 tarih ve 4268 sayılı
Kanunun 24/5/l957 tarihli ve 6977 sayılı Kanunla değişik 2 nci maddesinde belir-
tilen kurumların yetkileri, ilan edilen turizm alanı ve merkezi içerisinde kal-
mak şartıyla Bakanlığa aittir. Ancak, özel idarelerin rüsum ve temettü hakları
saklıdır.
    Turizm alanı ve merkezi içerisinde verilmiş kaynakları tesislerinde tam ola-
rak kullanmayan hak sahiplerinin, bu Kanuna göre çıkarılacak yönetmeliğin yürür-
lüğünden itibaren bir yıl içerisinde, kaynak hakkını tam olarak kullanıp işlete-
ceğini bildirmesi, plan ve projesini Bakanlığa vermesi ve uygun görülmesi şar-
tıyla kaynak hakkından yararlanmaya devam eder. Aksi halde kullanılmakta olan
sudan artan miktar Bakanlıkça isteklilerine verilir.
    Yıkanmaya mahsus şifalı su hakkı almış gerçek ve tüzel kişilerin yararlan-
dıkları kaynak suyu fazlasının tespiti ile yararlanmadıkları kaynak suyu fazla-
sının işletilme şekil ve şartları, sahalarda yeniden bulunan kaynakların işle-
tilmesine ve diğer hak sahipleriyle olan düzenlemelere ilişkin usul, şekil ve
yeterlilikle ilgili hususlar; Sağlık ve Sosyal Yardım, Enerji ve Tabii Kaynak-
lar bakanlıklarının  görüşü alınmak suretiyle Bakanlıkça hazırlanacak yönetme-
likte gösterilir.

    Ek Madde 2 - (Ek : 30/5/1991 - 3754/2 md.)
    Türkiye`ye giriş yapan yabancılara ait karavan ve motokaravanlar bakım,
onarım ve kışlamak amacı ile 2 yıla kadar kalabilir ve sahipleri başka bir
vasıta ile Türkiye`den ayrılabilir.
    Bu amaçla tespit edilecek mahal ve depolarda kışlayabilecek olan yabancılara
ait motokaravan ile karavanların kullanılmaları ile kalış usul ve esasları Mali-
ye ve Gümrük Bakanlığının görüşü alınarak Turizm Bakanlığınca bir yönetmelik
ile belirlenir.

    Ek Madde 3 - (Ek : 30/5/4 ve 3754/2 Md.)
    Bakanlık, turizm sektörünü düzenleyecek, geliştirecek, dinamik bir yapı ve
işleyişe kavuşturacak tertip ve tedbirleri alırken sektörle ilgili kamu kurumu
niteliğindeki meslek kuruluşlarının oluşmasına yardımcı olacak her türlü ted-
biri alır.
-----------------------
(1) Bu maddenin 1615 sayılı Gümrük Kanununun 12 nci maddesinin yürürlükten kal-
    dırılmasına dair hükmü 18/4/1983 tarih ve 2817 sayılı Kanunun 54 üncü madde-
    siyle yürürlükten kaldırılmış ve mezkür maddenin Türkiye Turing ve Otomobil
    Kurumunun triptik veya gümrük geçiş karnelerinin verilmesine ilişkin hüküm-
    leri yeniden yürürlüğe konmuştur.
                                    5510- 1

    Geçici Madde 1 - 6086 sayılı Turizm Endüstrisini Teşvik Kanunu uyarınca
alınmış olan turizm müessesesi kuruluş belgesi ile turizm müessesesi işletme
belgelerinin bu Kanunun 37 nci maddesi (A) fıkrası (2) numaralı bendinde
sözü geçen yönetmeliğin yürürlüğe girişinden itibaren en geç üç yıl içinde
değiştirilmesi zorunludur. Değiştirme işlemleri her türlü vergi, resim ve
harçtan muaftır.

    Geçici Madde 2 - (Mülga : 18/4/1983-2817/54 Md.)

    Geçici Madde 3 - Bu Kanunun 4 ve 37 nci madde (A) (1) bendi esaslarına
göre turizm bölgeleri, turizm alanları ve turizm merkezleri ilan edilinceye
kadar; Turizm İşleri Yüksek Koordinasyon Kurulu, bu Kanunun uygulanması için
turizm alanı ve turizm merkezlerini ilan etmeye yetkilidir.

    Geçici Madde 4 - 3222 sayılı Telsiz Kanununda bu konuda yeniden düzenleme
yapılıncaya kadar,Genelkurmay Başkanlığı, Ulaştırma Bakanlığı ve Bakanlıkça müş-
tereken belirlenecek esaslar dahilinde, yatlarda telsiz ve teçhizatı bulunduru-
labilir ve kullanılabilir.

    Geçici Madde 5 - Bu Kanun uyarınca çıkarılması gereken yönetmelikler yürür-
lüğe girinceye kadar, aynı konularda 6086 sayılı Turizm Endüstrisini Teşvik Ka-
nunu uyarınca çıkarılmış bulunan tüzük ve yönetmelikler ile anılan kanunun 11,12
ve 13 ncü maddelerinin bu kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam
olunur.

    Geçici Madde 6 - Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerde yapıl-
mış, belgeli faal turizm işletmelerine ait tesisler hakkında, bu Kanunun 6 ncı
maddesi kapsamına giren yapıların yıkım kararlarının uygulanması 1982 yıl sonuna
kadar ertelenir.
    Yürürlük:

    Madde 39 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
    Yürütme:

    Madde 40 - Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
KANUNLAR, AĞUSTOS 1991 (Ek-9)
                                     5510-2
    12/3/1982 TARİHLİ VE 2634 SAYILI ANA KANUNA İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER:
    1) 7/8/1997 tarih ve 4302 sayılı Kanunun Geçici Maddeleri:

    Geçici Madde 1- Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden önce Turizm Bakanlığı ta-
rafından izin verilmiş bulunan talih oyunları işletmelerinin izinleri, bu Ka-
nunun Resmi Gazetede yayımlanmasını izleyen günden başlayarak 6 ay sonra her-
hangi bir bildirime gerek olmaksızın kendiliğinden hükümsüz olur. Bu tarihten
sonra bu işletmelerin faaliyetlerine hiçbir şekilde izin verilmez.

    Geçici Madde 2- Faaliyet yasağının başladığı tarihten itibaren talih oyun-
ları işletmelerinde bulunan oyun alet ve makinalarının ve bunlarla ilgili diğer
eşyaların saklanmasına, yurt dışına ihracına ve diğer hususlarla ilgili tedbir-
leri almaya ve buna ilişkin usul ve esasları düzenlemeye Turizm Bakanlığı yet-
kilidir.
            2634 SAYlLI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN
                    YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE
  Kanun No.    Farklı tarihte yürürlüğe giren maddeler    Yürürlüğe giriş tarihi
------------- --------------------------------------------------------------------- -----------------------
    2817                        ---                                                                             20/4/1983
    3487                        ---                                                                              5/11/1988
    3492                        ---                                                                            16/11/1988
    3754                        ---                                                                                 6/6/1991
    KHK/491                     ---                                                                          19/8/1993
    4302                        ---                                                                               10/8/1997
   4629                              ---                                                            1/1/2002 tarihinden
                                                                                                          geçerli olmak üzere

Tüm Mevzuat