09/06/2026 Mevzuat bölümü
Kanun Yönetmelik Tüzük
Kanun Hükmünde Kararname (KHK)
Mevzuat Listesi
G - 101
HAYVAN SAĞLIK MEMURLARI MEKTEBİ VE BU
MEMURLARIN VAZİFE VE SALAHİYETLERİ
HAKKINDA NİZAMNAME (1)
Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi: 14.5.1941, No: 2/15799
İlgili Kanunun Tarihi : 6.3.1985, No: 3161
Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi: 28.5.1941, No: 4819
Yayımlandığı Düsturun Tertibi : 3, Cildi: 22, S. 336
BİRİNCİ FASIL
Mektepler
BİRİNCİ KISIM
Teşkilat ve tedrisat
Madde 1 - Ziraat Vekaleti hayvan sağlık memurları yetiştirmek maksadiyle lü-
zum göreceği yerlerde (Hayvan sağlık memurları mektebi) açar ve bunlardan dile-
diğini kapar yahut yerlerini değiştirir.
Madde 2 - Hayvan Sağlık Memurları Mektebi bütçede mevcut tahsisata ve bu
tahsisatın ne yolda sarfolunacağını gösteren Bütçe Kanunu hükümlerine ve (Sarih
hüküm bulunmadığı takdirde) Ziraat Vekilinin vereceği direktiflere göre idare
edilir.
Madde 3 - (Değişik: 20.12.1965 - 6/5749 K.)
Bu okulların öğrenim süresi üç yıl olup her ders yılı 9 aydır. Mahalli icap
ve ihtiyaçlara göre, öğretime hangi aylarda başlanılacağı ve ne zaman son veri-
leceği Bakanlıkça tespit olunur.
Madde 4 - Tedrisat nazari, ameli ve tatbiki esaslar dahilinde yapılır:
A) Nazari tedrisat: Vekaletçe bir talimatname ile tesbit edilecek mesleki
derslerin muallimler tarafından dershanelerde izahı suretiyle icra olunur.
B) Ameli tedrisat, nazari derslerin dershanelerde veya laboratuvarlarda bir
de ameli olarak gösterilmesidir.
C) Tatbiki tedrisat muallimleriyle birlikte kısmen mektepte ve kısmen hasta-
lık ve zootekni sahalarında ve müesseselerinde icra edilir. Bu nevi tedrisata
bilhassa son sınıfta ehemmiyet verilir.
Madde 5 - Hayvan sağlık memurları mekteplerinin idare ve talim kadroları
talebe miktarına ve tahsisatın kifayetine göre Vekaletçe tesbit olunur.
Madde 6 - Mektep müdürü, mektebin idari, mali ve fenni işlerini kanun, ni-
zamname ve talimatnamelere göre yapar. Ders programlarının aynı ile tatbikını
temin eder. Uhdesine tevdi edilen dersleri programı mucibince verir. Bütün bu
işler için doğrudan doğruya Ziraat Vekaletiyle muhabere eder.
--------------------------
(1) Hernekadar, bu tüzüğün dayanağını teşkil eden 3203 sayılı Kanun yürürlükten
kalkmış ise de, 6.3.1985 tarih ve 3161 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi
gereğince bu konuda yeni tüzük çıkıncaya kadar bu tüzüğün sözkonusu kanuna
aykırı olmayan hükümleri uygulanacaktır.
G - 102
Madde 7 - (Değişik: 20.12.1965 - 6/5749 K.)
Öğretmen veteriner hekimlerle diğer öğretmenler kendilerine ayrılan dersleri
program gereğince öğrenciye öğretirler. Okulun diğer memur ve müstahtemleri ka-
nun, tüzük ve yönetmelikleri uyarınca ve müdürün gözetimi altında işgörürler.
İKİNCİ KISIM
Mektebe kabul şartları ve muameleleri
Madde 8 - (Değişik: 20.12.1965 - 6/5749 K.)
Hayvan Sağlık Memurları Okullarına girebilmek için;
A) Türk olmak,
B) Ortaokul veya muadili bir okul mezunu bulunmak,
C) Yaşları 15 den aşağı 19 dan yukarı olmamak,
Ç) (Mülga: 27.1.1968 - 6/9501 K.)
D) Sağlık durumunun okulda okumağa, at üzerinde ve gerektiğinde yaya olarak
seyir ve sefere ve memleketin her tarafında görev yapmağa elverişli olduğuna
dair tam teşekküllü hastahanelerin birinden rapor getirmek,
şarttır.
Madde 9 - Yukarıki maddede gösterilen şartları haiz olmak üzere müracaat
edenlerin miktarı kadrodan fazla bulunduğu takdirde talipler arasında müsabaka
imtihanı yapılarak içlerinden en ehliyetlileri seçilir. Müsavi ehliyet gösteren-
ler arasında yabancı garp lisanı bilenler tercih olunur.
Madde 10 - Müsabaka imtihanlarının hangi derslerden ve ne suretle yapılacağı
Ziraat Vekaletince bir talimatname ile tesbit olunur.
Madde 11 - Mektebe parasız yatılı talebe alındığı takdirde onlardan tahsili
terk ettiği yahut herhangi bir sebeple cezaen mektepten çıkarıldığı veya tahsi-
lini bitirdikten sonra mecburi hizmetini yapmaktan imtina ettiği veyahut memuri-
yette kullanılmasına mani olacak bir vaziyet ihdas eylediği takdirde mektebin
kendisine yaptığı bütün masrafları nizami faiziyle birlikte ödeyeceğine dair no-
terden tasdikli birer kefaletname alınır.
Madde 12 - Mektebe girmek için müracaatta bulunanların vesikaları ve icabın-
da müsabaka imtihanı yapıldığı takdirde kağıtları mektep müdürünün reisliği al-
tında muallimlerden teşekkül edecek bir komisyon tarafından tetkik olunarak ka-
bulleri muvafık görülen talebenin listesi bir mazbata ile Vekaletin tasdikına
gönderilir. Tasdik muamelesinin ikmalinden sonra keyfiyet talebeye tebliğ olu-
nur.
Madde 13 - Mektebe kayıt ve kabul şartlariyle hangi zamanlarda nereye ve ne
suretle müracaat olunacağı ve derslere başlama günü mektep müdürleri tarafından
mütüt vasıtalarla ilan olunur.
ÜÇÜNCÜ KISIM
İmtihan ve sınıf geçme usulleri ve neticeleri
Madde 14 - Her sene biri yazılı diğeri sözlü olmak üzere iki imtihan yapı-
lır. İmtihanlarda tam numara ondur. 10 ve 9 pek iyi, 8, 7 iyi, 6, 5 orta daha
aşağı numaralar zayıf derece sayılır. İmtihanlarda kesirli numara verilmez.
G - 103
Madde 15 - Sınıf geçebilmek için yazılı ve sözlü imtihanlarda her bir ders-
ten kazanılan numaraların vasatisi 5 den aşağı düşmemek şarttır. Vasatilerde ya-
rım numaralar talebe lehine 1 numaraya iblağ olunur. Mesela herhangi bir dersten
yazılı imtihanda 7, sözlü imtihanda 8 numara kazanılmış olduğu takdirde bunların
vasatisi olan 7,5 numara 8 sayılır.
Madde 16 - Diğer derslerden geçecek kadar numara almış olup da yalnız bir
veya iki dersten zayıf numara alanlar ile bütün derslerden kazandığı numaralar
mecmuunun vasatisi 5 den yukarı olduğu halde 3 dersten zayıf numara alanlar ders
başlangıcına yakın yalnız bu derslerden bütünleme imtihanına tabi tutulurlar.
Bu imtihanda derslerin herhangi birisinden 5 den aşağı numara alanlar sınıf-
ta kalırlar.
Madde 17 - Hastalık gibi makbul bir mazeret sebebiyle girilemiyen derslerin
imtihanları da bütünleme imtihanlariyle birlikte icra edilir.Ancak bu derslerden
ikinci bir bütünleme imtihanı yapılamaz.
Madde 18 - Aynı sınıfta veyahut mektebin bütün tedris müddeti içinde iki ke-
re sınıfta kalanlar mektepten çıkarılır. İmtihanlara girmemek de sınıfta kalmayı
mucip olur.Hastalık ve askerlik gibi makbul sebeplerle ders senesinin yarısından
ziyade müddetle mektepte bulunamamaktan dolayı iki defa sınıfta kalanlar Ziraat
Vekilinin tasvibiyle tahsillerine devam edebilirler.
Madde 19 - Tahsilini ikmal edenlere mektepçe tanzim ve Ziraat Vekaletince
tescil ve tasdik olunmak üzere birer şahadetname verilir.
Madde 20 - Mekteplerde dahili işlerin ne yolda yürütüleceği nazari,ameli ve
tatbiki derslerin ne kadar müddette ve hangi müfredatla tedris olunacağı Veka-
letçe hazırlanacak bir talimatname ile tesbit olunur.
İKİNCİ FASIL
HAYVAN SAĞLIĞI MEMURLARl (1)
Madde 21 - (Mülga : 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Madde 22 - (Mülga : 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Madde 23 - (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Hayvan sağlığı memurları :
A - Kara sınırları bölgelerinde,
B - İthalat ve ihracat kapıları ve iskeleleri ile istasyon ve tahaffuzhane-
lerde,
C - Yurtiçi hayvan hareketlerinde,
Ç - Mezbahalarda ve et kombinalarında,
D - Veteriner kurumlarında ve hayvan hastanelerinde,
E - Hayvan ıslah ve üretim işlerinde,
F - Müteferrik işlerde görev alırlar.
---------------------------------
(1) 26.1.1973 tarih ve 7/5680 sayılı kararname ile yürürlüğe konulan Tüzük-
le,bu faslın başlığı "Hayvan Sağlığı Memurları" şeklinde değiştirilmiş
ve bu faslın 22. maddesinden önce gelen "BİRİNCİ KISIM"ın (seyyar me-
murlar) şeklindeki başlığı ile yine aynı faslın ÜÇÜNCÜ KISMININ (Sabit
Memurların Vazifeleri) şeklindeki başlığı metinden çıkarılmıştır.
G - 104
(I)
Kara hudut mıntakalarındaki vazifeler
Madde 24 - Kara hudut mıntakalarına tayin edilen hayvan sağlık memurları
kendi iş mıntakası dahilinde ve hududun 15 kilometre derinliğindeki sahada mev-
cut büyük ve küçük baş hayvanları Sağlık Zabıtası Kanununa dahil hastalıklar ba-
mından daimi murakabe altında bulundururlar. Bu maksatla :
A) Hayvanları seriri ve icabında termometre tatbikı suretiyle muayene eder-
ler.
B) Komşu hükümetlere yapılmış olan mukaveleler ve Hayvan Sağlık Zabıtası
Nizamnamesinin 36 ncı maddesi hükümlerine göre hudut mıntakası dahilinde hayvan-
larla daimi olarak kalmak üzere bu mıntakaya giren hayvanların damga,kayıt ve
tescil işlerini yapmakla mükellef bulunan memurlara bu hususlarda yardım eder-
ler,
C) Hudut,kapı,iskele veya istasyonlarda muamelesi ikmal edildikten sonra
Türkiye`ye giren veyahut Hayvan Hareketleri Talimatnameleri mucibince ecnebi
memleketlere ihraç edilmek üzere hinterlanttan hudut mıntakasına dahil olan hay-
vanların bu mıntakadaki seyir ve hareketlerini takip hususunda bağlı bulundukla-
rı makamlardan verilecek emirlere göre iş yaparlar,
Ç) Bağlı bulundukları teknik makamın vereceği emir ve program dahilinde her
ayın on beş gününü yukarıdaki fıkralarda yazılı işlerin ifasına tahsis ederler.
Bu program dahilinde hangi tarihlerde nerelerde ne iş gördüklerini kendilerine
verilen bir iş cüzdanına kaydederek usulüne göre salahiyetli makamlara tasdik
ettirirler,
D) Muayene ve kontrol esnasında sıhhat alametlerinde görecekleri her deği-
şikliği ve hastalık veya hastalıktan şüpheli halleri bağlı bulundukları veteri-
ner teşkilata en seri vasıta ile haber verirler ve icrasına salahiyetli bulun-
dukları ilk tedbirleri alırlar.
(II)
İthalat ve ihracatta kapı,iskele,istasyon mevkilerinde ve
tahaffuzhanelerdeki vazifeler
Madde 25 - Hayvan sağlık memurlarının kapı,iskele,istasyon mevkilerinden ya-
pılacak ithalat ve ihracat ile tahaffuzhanelere ait vazifeleri aşağıda gösteril-
miştir:
A) İthalatta tahliyeden evvel ve deniz ve kara vasıtaları dahilinde yapıla-
cak muayenelerde veterinerlere refakat ve hayvanların muayenesi esnasında zabt
ve raptın temini,derecelerinin alınması,muayenelerin kolaylaştırılması,vesikala-
rın tetkikı gibi kanun ve nizamların ihtiva ettiği ve fennin lüzum gösterdiği
esaslar dahilinde veterinerin emirlerini aynen yapmak,
B) Hastalık veya hastalıktan şüpheli hallerde kanun ve nizamname mucibince
hayvanların reddi,itlafı,defni ve imhası,tathir ve dezenfeksiyon gibi tabi ola-
cakları bütün muameleler hakkında veteriner tarafından verilecek emirleri yap-
mak,
C) Nakil vasıtalarından tahliye sırasında ve sahilden yahut kara kapı ve is-
tasyonlarından son muayene mevkiine veya tahaffuzhaneye sevkleri esnasında hay-
vanlara nezaret; eşkalinin alınması,numaralanması,kayıt ve tescilleri gibi nihai
muayenenin icap ettirdiği bütün hazırlıkları ve hayvanların bu mevkilerde bulun-
dukları müddetçe her bakımdan nizam ve intizamı temin etmek,
G - 105
Ç) Son muayene mevkilerinde veteriner tarafından yapılacak muayenelerde ha-
raret derecelerine bakmak, tetkikat icrası için kan ve süt gibi laboratuvara
gönderilecek maddeleri almak ve ambalajlarını yaparak göndermek, veteriner tara-
fından tatbik edilecek reaktiflerin tatbikında zapturaptı temin ve her türlü
karışıklığı bertaraf etmek üzere verilecek direktifler dairesinde tedbirler al-
mak,
D) Hayvanların ecnebi memleketlere ihracı veya sahillerde bir iskeleden di-
ğer bir iskeleye geçirilmesi esnasında kanun, nizamname ve hayvan hareketleri
talimatnameleri mucibince zapturaptın teminine, tescil muamelesinin yapılmasına
ve intizamın muhafazasına mütaallik hususlarda veterinere yardım ve ondan ala-
cakları emirler dahilinde hareket etmek,
E) Türkiye`ye sokulacak ve Türkiye`den çıkarılacak hayvan maddelerinin mua-
yenesi ve vesikalarının kontrolü ve bilhassa balyelerin veya parçaların numara-
lanması ve laboratuvar muayenesi için parça alınması ve bunların ambalajı ve
laboratuvara gönderilmesi ve neticelerin takibi hususlarında veterinerin direk-
tiflerine göre iş yapmak.
F) Hudut ve savahil mıntakasındaki ithal, ihraç mevkileriyle iskele,rıhtım,
istasyon gibi hayvan irkap ve tahliye edilen yerlerin hayvan hareketlerini müta-
kıp temizlenmesini dezenfeksiyonu işlerini yapmak ve yaptırmak.
(III)
İç memleket hayvan hareketlerindeki vazifeler
Madde 26 - Hayvan sağlık memurlarının iç memleket hayvan hareketlerine ait
vazifeleri aşağıda gösterilmiştir:
A) Münferiden hizmet gördükleri herhangi bir mevkiden hareket edecek veya
muayene istasyonundan geçecek olan hayvanların birer birer muayenelerini yapar
ve vesikalarını kontrol ederler. Bu muayenelerde Hayvan Sağlık Zabıtası Kanununa
dahil hastalıklardan, birisini buldukları veya şüphe ettikleri takdirde salahi-
yetleri dahilindeki ilk tedbirleri alır ve keyfiyeti bağlı bulundukları veteri-
nere veyahut mahallin mülkiye amirine en seri vasıta ile bildirirler.
B) (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.) Hayvanların belgeleri tam, uygun ve hay-
vanlar sağlam bulunduğu takdirde,menşe şahadetnamelerini veya sağlık raporlarını
(Hayvanlar ve belgeler muayene edilmiş, tam ve sağlam bulunmuştur.) kaydiyle
vize ederler, altlarına açık adreslerini yazdıktan sonra resmi mühürle ve imza-
lariyle tasdik ederek hayvanların geçmesine izin verirler ve durumu en seri va-
sıta ile bağlı bulundukları veterinere, veteriner yoksa mülkiye amirine bildi-
rirler.
Ç) (Ek: 26.1.1973 - 7/5680 K.) Hayvan park ve pazar kurumlarında, yönetme-
liği gereğince idare amirliğince verilecek direktifler dairesinde hizmet görür-
ler.
(IV)
Müteferrik vazifeler
Madde 27 - Veteriner teşkilatının daimi murakabesi altında bulundurulması
icap eden pazar, panayır gibi hayvan alım satımı yapılan yerlerin, süthane,
inekhane, hanlar, canbaz, arabacı ve kiracı ahırları ve menzilhane gibi toplu
hayvan bulundurulan mevkilerin ve buralarda kullanılan bütün vasıtaların inti-
zamı, temizliği, dezenfeksiyonu hususlarında ve sair teknik hususlarda belediye-
lere ve halka ait mükellefiyetlerin tatbikını kontrol ederek neticelerini bağlı
bulundukları veteriner teşkilatına bildirirler.
G - 106
Madde 28 - Müstakillen vazife gördükleri mevkilerde Hayvan Sağlık Zabıtası
Kanununa dahil hastalıklardan şüphe veya bunlardan birini tesbit ettikleri tak-
dirde derhal salahiyetleri dahilindeki ilk tedbirleri alırlar ve keyfiyeti en
seri vasıta ile mafevk teknik veya idari makama bildirirler.
Madde 29 - Nakliyat yapan arabacıların ve jandarma eratının Hayvan Sağlık
Nizamnamesinin 45 inci maddesiyle Mücadele Talimatnameleri mucibince tabi bulun-
dukları mükellefiyetleri tatbik etmelerini temin ve aksi harekette bulunanlardan
alakalı makamları haberdar ederler.
Madde 30 - Kendi mıntakalarındaki hayvan hastalıklarının ihbar, istihbar ve
filyasyon (Hastalığın nereden geldiğini araştırma) işlerinde Hayvan Sağlık Zabı-
tası Nizamnamesiyle vazifeli kılınan kimseler gibi vazifeli ve mesuldürler. Ve
haber aldıkları hastalık mahalline hiç bir emir beklemeden giderek salahiyetli
bulundukları ilk tedbirleri almağa mecburdurlar.
Madde 31 - Kendi mıntakaları dahilindeki köylerin ve çiftliklerin yalak-
larını, sulaklarını, mer`alarını, ağıllarını, süt sağılan yerlerini ve süt sağım
kablarını ve güğümlerini kendisine verilen program dahilinde muayene ve evvelce
ihtiyar heyetlerine ve diğer ilgililere bu hususta verilen emirlerin tatbik edi-
lip edilmediğini kontrol ederek neticesini üst makama bildirir ve ayrıca köy
defterine de kayıt ve imza ederler.
Madde 32 - Kendilerine verilecek program dahilinde hayvanların bakımı,hayvan
barındırılan yerlerin sıhhi icaplara uydurulması ve hayvanların sıhhi durumları-
nın tetkik ve takibi hususlarında köylüyü tenvir ederler.
Madde 33 - Muayenelerde köyün veya çiftliğin büyük ve küçükbaş tek ve çift
tırnaklı hayvanlarını ve kanatlılarını elden geçirirler. Ve icabına göre termo-
metre tatbik etmek suretiyle seriri muayene yaparak Hayvan Sağlık Zabıtası Kanu-
nuna dahil hastalıkları araştırırlar.
Madde 34 - Mıntakayı teşkil eden köylerin çiftliklerin münferit ağılların
sayısı topoğrafik vaziyetleri yolları ve mevsim de gözönünde tutulmak şartiyle
sağlık memurlarının kendi mıntakalarını hiç olmazsa senede üç defa devir ve
teftiş etmeleri mecburidir. Kendilerine verilecek iş programı bu esasa göre ha-
zırlanır.
İKİNCİ KISIM
Hastalık zuhurunda veya şüphe halinde hayvan sağlık memurlarının tatbikına
salahiyetli bulundukları tedbirler ve yapacakları işler
Madde 35 - Tarama veya mıntaka muayeneleri esnasında tesadüf edilen hastalık
ocaklarına veya herhangi ihbarla yahut üst makamdan verilen emirle hastalık ma-
halline giden sağlık memuru ilk iş olarak:
A) Haber verilen hastalığın hangi yerden çıktığını ve kimin tarafından haber
verildiğini,
B) Hastalık zuhur eden hayvanların nevini,
C) Hastalığın hangi tarihte çıktığını ve hasta hayvanların sahibini,
Ç) Mevcut hasta hayvanlarla hastalık haber alınıncaya kadar ölenlerin sayı-
sını,
D) (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.) Hastalığın belirtilerini ve şüphe ettiği
hastalığın adını.
G - 107
E) Hastalığın intişar dairesini ve civar köy, çiftlik ve meradaki hayvanlar
arasında yayılma derecesini tahkik ve tesbit ederek en seri vasıta ile mafevk
teknik veya idari makama bildirirler.
Madde 36 - Hayvan Sağlık Zabıtası Nizamnamesinin 53 üncü maddesinin muhtelif
fıkralarında gösterilmiş olup hastalık zuhurunda zabıta, köy ihtiyar heyetleri
ve hayvan sahipleri tarafından yapılacak mükellefiyetleri ve alınacak tedbirleri
noksansız olarak tatbik ettirirler.
Madde 37 - Hastalık çıkan veya şüphe edilen mahalle muvasalat eden veteri-
nere 35 ve 36 ncı maddelerdeki hususlardan neler yapılmış olduğunu bildirmekle
beraber Hayvan Sağlık Zabıtası Nizamnamesinin 54, 55, 56, 58, 59, 61, 62, 64 ve
65 inci maddeleri hükümlerinin tatbikında veterinerin vereceği direktiflere göre
hareket ederler.
(Ek: 26.1.1973 - 7/5680 K.) Veteriner hekim olmayan yerlerde,yetkileri için-
de ilk tedbirleri alırlar ve durumu en seri vasıta ile bağlı bulundukları vete-
riner teşkilatına bildirirler.
Madde 38 - (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
İhbarı mecburi salgın ve paraziter hastalıklara karşı tedavi ve koruma mak-
maksadiyle yapılacak aşılama, seromlama ve ilaçlama işlerinde veteriner hekim-
lere yardım ederler.
Madde 39 - Veteriner tarafından teşhis vazı için yapılacak otopsilerde ge-
rek kadavralardan parça, gerek aktif veya pasif mücadelelerde canlı hayvanlar-
dan kan ve süt gibi marazi madde alınmasında ve ambalajında veterinerlerin di-
rektifleri dairesinde hareket ederler.
(Ek: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Veteriner hekim olmayan yerlerde, gecikmelere meydan vermemek üzere, gerekli
marazi maddeleri usulüne göre alırlar ve bağlı olduğu veteriner teşkilatından
alacağı direktife göre hareket ederler.
Madde 40 - Gerek hudut ve sevahilde, gerek iç memlekette hayvan sağlık zabı-
tasının istihdaf ettiği hastalıklara karşı kanun, nizam ve talimatnamelerle tes-
bit olunan mücadele tekniklerinde:
A) Hayvanların kayıt ve tescili,
B) Derecelerinin alınması,
C) Tefrit, tecrit, itlaf, imha ve meraların tahdidi,
Ç) Kordonların tesis ve ilgası,
D) Kendilerine verilen salahiyetler dairesinde aşı ve seromların tatbikı,
E) Tathir ve dezenfeksiyon icrası,
gibi işleri veterinerin nezareti altında yaparlar.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Madde 41 - (Mülga: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
(I)
Mezbahalardaki vazifeler
Madde 42 - Hayvan kesilmeden evvel ve kesildikten sonra etlerin muayenesiy-
le mükellef veteriner veya hekimler bulunan mezbahalarda sağlık memurları:
A) Kasaplık hayvanların mezbahaya sevklerini ve şahadetnamelerini ve ayakta
muayenelerini,
G - 108
2) Hayvanların kesimden evvel tabi oldukları muayyen bekleme ve karantina
müddetinde sıhhi durumlarının tetkik ve takibini ve mezbaha salonuna sokulmala-
rını, bu salonda nizam ve intizamın mürakabesini, kesme ve yüzme esnasında deri-
lerin zedelenmemesini,
C) Etlerin veteriner veya hekim tarafından teftişinden evvel ve teftiş esna-
sında muayeneyi kolaylaştıracak şekilde mezbuhun ve maktaların ihzarını,
Ç) Etlerin damgalanmasını,
D) Fenni muameleye tabi tutulmak şartiyle veteriner veya hekim tarafından
istihlakine müsaade edilecek müntin etlerin ayıklanmasını, parçalara ayrılmasını
ve muhtelif usullerle takımini,
E) İstihlakten men edilen etlerin imhasını,
F) Türkiye`ye ithal veya iç memlekette bir taraftan diğer tarafa nakledile-
cek et, ve müstahzaratiyle sakatatın ambalajı bakımından nizamname ve et teftişi
talimatnamesindeki hükümlere uygun olup olmadığını veterinerin veya hekimin ne-
zareti altında ve vereceği direktifler dairesinde icra, tetkik ve temin ederler.
Madde 43 - Veteriner ve hekim bulunmıyan yerlerdeki hayvan sağlık memurları
Hayvan Sağlık Zabıtası Nizamnamesinin hükümleri dahilinde ancak kendilerine ve-
rilen direktifler dairesinde et muayenelerini yaparlar
Madde 44 - Mezbahaların ve müştemilatının faaliyetten evvel ve sonra temiz-
lenmesi ve dezenfeksiyonlarının yapılması ve yaptırılması sağlık memurlarının
esas vazifelerindendir
(II)
Müesseselerde ve hayvan hastahanelerindeki vazifeler
Madde 45 - (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Hayvan sağlığı memurları, bakteriyoloji enstitüsüyle laboratuvarlarda takim,
kültür vasatları, kan alma , otopsi, serom dekantasyonu, virus zerki,dil epiteli
alınması, defterlerin kayıt ve tescili, serom ve aşı hazırlanmasına ait fenni
kayıtların düzenlenmesi, fenn` alet ve edevatın iyi muhafazası, cam aletler ya-
pılması, mikrop boyanması ve mikrotom işlerinde tecrübeye tabi hayvanlarla tec-
rübe hayvanlarının umumi hallerinin takibi hususunda laboratuvar şeflerinin ve-
receği direktifler dahilinde çalışırlar.
Madde 46 - Memleket hayvan hastahanelerinde veterinerlere yardım ve onların
verecekleri emir dahilinde vazife ifa ederler
Madde 47 - (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Mezbaha yan ürünü işleyen ve bunlardan istihsal yapan müesseselerde veteri-
ner hekim nezaretinde, rendering ve benzeri tesislerde özel talimatına göre
müstakilen görev yaparlar.
(III)
Hayvan ıslah ve teksir işlerindeki vazifeler
Madde 48 - (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Kurs gören hayvan sağlığı memurları, verilecek program ve direktif gereğince
hayvanlarda suni tohumlama uygulaması yaparlar ve suni tohumlama istasyon ve
laboratuvarlarında teknik hizmetlerde görev alırlar. Tabii tohumlama uygulama-
sında verilecek program ve direktif gereğince görev yaparlar.
G - 109
Madde 49 - Köylerde sifad yapan halk aygırlarının ve köy boğalarının damız-
lık şahadetnamesi olup olmadığını tetkik ederek neticesini amirlerine bildirir-
ler.
Madde 50 - (Değişik: 26.1.1973 - 7/5680 K.)
Devlet ve halk damızlıklarından gebe kalan hayvanların doğum neticelerini
takip ve tespit ederler.
Madde 51 - (Değişik:26.1.1973 - 7/5680 K.)
At, sığır, koyun, keçi ve kümes hayvanlarının üretim ve ıslah işlerinde:
A) (Değişik:26.1.1973 - 7/5680 K.) Veteriner hekim tarafından damızlık
derecelerine tasnif edilen her nevi hayvanlara damga tatbik ve defterlerine
kayıt işlerini yaparlar.
B) Teşkilat mıntıkasında ve müesseselerde ineklere tatbik edilecek süt ve
yağ kontrollarında tarifnamesine göre sütlerin kesafetini ve yağ miktarlarını
tetkik ederler.
Madde 52 - Hara, aygır deposu,inekhane ve diğer yetiştirme müesseselerinde
hayvanların yem rasyonlarının tesbit edilen tayinat formüllerine göre ve zama-
nında verilmesine nezaret ederler. Bütün zootekni kayıtlarını defterlerine geçi-
rirler. Eczahane ve hastahane işlerinde çalışırlar. Teşhis edilen hastalıkların
tedavisinde ve ilaç tatbikatında ve veteriner tarafından damızlıktan çıkarılan
atlarla boğa, koç ve tekelerin enenmesinde veterinerlerin nezareti altında
çalışırlar.
(Ek: 26.1.1973 - 7/5680 K.) Fuar, sergi ve at yarışlarında veterinerlerin
göstereceği görevleri yaparlar.
ÜÇÜNCÜ FASIL
Umumi ve usuli hükümler
Madde 53 - Hayvan sağlık memurları her ne maksatla olursa olsun münferit
veya müçtemi hayvanlar için menşe şahadetnamesi ve sağlık raporu gibi vesikalar
veremezler.
Madde 54 - Hayvan sağlık memurları sığır vebası, şarbon , yanıkara ve barbon
aşılarını ve tüberkülin, mallein gibi reaktifleri tatbik edemezler.
Madde 55 - Hayvan sağlık memurlarının hayvan sağlık memurları mektebinden
şahadetname almış olmaları şarttır.
Geçici Madde 1 - (Ek 20.12.1965 - 6/5749 K.)
Bu tüzük hükümleri 1965 - 1966 ders yılı için birinci sınıf öğrencilerine de
uygulanır.İkinci sınıf öğrencileri eski hükümlere tabidirler.
Madde 56 - Ziraat Vekaleti Vazife ve Teşkilatı Kanununun 9 uncu ve 25 inci
maddelerine dayanılarak hazırlanmış ve Devlet Şürasınca tetkik edilmiş olan bu
Nizamname hükümleri Resmi Gazete ile neşri tarihinin ertesi gününden yürümeğe
başlar.
Madde 57 - Bu Nizamname hükümlerini Ziraat Vekili yürütür.
G - 110
G - 111
14.5.1941 TARİH ve 2/15799 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI
İLE YÜRÜRLÜĞE KONULAN TÜZÜĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN
TÜZÜKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE
-------------------------------------------------------------------------------
Ek ve Değişiklik Getiren Tüzüğü
Yürürlüğe Koyan Kararnamenin
-------------------------------------------------------------------------------
Tarihi Numarası Farklı Tarihte Yürürlüğe
Yürürlüğe Giren Giriş Tarihi
Maddeleri
--------------------------------------------------------------------------------
20.12.1965 6/5749 -- 12.1.1966
27.1.1968 6/9501 -- 2.3.1968
26.1.1973 7/5680 -- 8.2.1973
G-112
14.5.1941 TARİH ve 2/15799 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI
İLE YüRüRLüĞE KONULAN TÜZÜĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN
TÜZÜKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE
--------------------------------------------------------------------------------
Ek ve Değişiklik Getiren Tüzüğü
Yürürlüğe Koyan Kararnamenin
-------------------------------------------------------------------------------
Tarihi Numarası Farklı Tarihte Yürürlüğe
Yürürlüğe Giren Giriş Tarihi
Maddeleri
--------------------------------------------------------------------------------
Bugünün tarihi: 09/06/2026 09:02:44